Sanskrit manuscript in Devanāgarī

raśmi रश्मि – ray; beam; rein

substantive feminine · substantive masculine · Word type unspecified

Dictionary sources

AYI dictionary substantive masculine

ray; beam; rein

Cappeller 1891 substantive masculine

Original text · English · substantive masculine

raśmí ·m. (f.) line, cord, trace, rein, whip, measuring rope; ray or beam of light.

Monier-Williams 1872 substantive masculine

Original text · English · substantive masculine

raśmi raśmi, is, m. (in one passage is, f.; connected with raśanā above; in Uṇādi-s. IV. 46. said to be fr. raś, substituted for rt. 1. aś, to per- vade; perhaps connected with rt. 1. las, to shine), a string, rope, cord; a bridle, rein, leash; a measuring cord or rope; a goad, whip; a finger (Ved.); a ray of light, beam [cf. aṃśu]; an eyelash (= pakṣ- man); (in Vājasaneyi-s. XV. 6. said to) = anna; [cf. probably Lat. laqueus.]

Petersburger 1855 substantive masculine · Word type unspecified

Original text · German · substantive masculine

raśmí (wohl desselben Ursprungs wie 1. raśanā) UṆĀDIS. 4,46. m. (f. CHĀND. UP. 8,6,2). 1〉 Strang, Riemen; Leitseil, Zügel; Messschnur AK. 3,4,23,140. AK. 3,4,31,239 TRIK. 2,8,46 (= pratoda Stachelstock). H. 1252. H. an. 2,334. MED. m. 25. HALĀY. 2,287. HALĀY. 2,420. UJJVAL. (= rajju). ṚV. 1,28,4. a̱sma̱dryàkśuśucā̱nasyà yamyā ā̱śurna ra̱śmiṃ tu̱vyojàsa̱ṃ goḥ ṚV. 4,22,8. pari̱ yo ra̱śminā̀ di̱vo 'ntā̀nma̱me pṛ̀thi̱vyāḥ ṚV. 8,25,18. ṛ̱tasyà ra̱śmimànu̱yacchàmānā ṚV. 1,123,13. ṚV. 5,7,3. ṚV. 1,141,11. ṚV. 5,33,3. ṚV. 6,29,2. manàḥ pa̱ścādanù yacchanti ra̱śmayàḥ ṚV. 6,75,6. sṛ̱jantì ra̱śmimòjasā ṚV. 8,7,8. ṚV. 10,130,7. vi tè muñcāmi raśa̱nā vi ra̱śmīn TS. 1,6,4,3. TBR. 1,2,4,2. antarau raśmī rathasya AIT. BR. 2,37. AIT. BR. 4,19. saṃśìto ra̱śminā̱ ratha̱ḥ saṃśìto ra̱śminā̱ hayàḥ VS. 23,14. ŚAT. BR. 2,3,3,7. ŚAT. BR. 13,3,3,5. ĀŚV. GṚHY. 2,6,4. páñca˚ fünfsträngig, vom Wagen des Soma-Pūṣan ṚV. 2,40,3. araśmika adj. ohne Zügel ĀŚV. GṚHY. 2,6,4. — muktaraśmiriva dhvajaḥ Strick R. 4,16,2. pratodaṃ raśmīnvā Zügel M. 5,99. yoktraraśmyoḥ M. 8,292. MBH. 6,3968. hayānyeme ca raśmibhiḥ MBH. 3,1732. (aśvān) raśmibhiśca samudyamya MBH. 3,2793. sa yantetyucyate sadbhirna yo raśmiṣu lambate Spr. 2453. saṃyaccha vājināṃ raśmīn R. 2,40,22. raśmiṣvivādāya RAGH. 2,28. aśvaṃ ratharaśmisaṃyutam RAGH. 3,42. mukteṣu raśmiṣu ŚĀK. 8. ˚saṃyamana ŚĀK. 5,12. caladraśmi (kusārathi) BRAHMA-P. in LA. (III) 52,13. eka˚ (ratha) BHĀG. P. 4,26,2. netrābhyāṃ netrayorasyā raśmiṃ saṃyojya raśmibhiḥ MBH. 13,2302. ātmano raśmīn AMṚTAN. UP._in_Ind. St. 9,25. Bez. der Finger (wie raśanā): pra ra̱śmibhìrda̱śabhìrbhāri̱ bhūmà ṚV. 9,97,23. — 2〉 Strahl AK. 3,4,16,92. AK. 3,4,23,140 H. 99. H. an. MED. HALĀY. 1,38. HALĀY. 1,65. ka̱ta̱māṃ dyāṃ ra̱śmira̱syā tàtāna ṚV. 1,35,7. ṚV. 4,52,7. sūryàsya ṚV. 1,135,9. ṚV. 4,14,2. vi ra̱śmibhìḥ sasṛje̱ sūryo̱ gāḥ ṚV. 7,36,1. u̱ṣā àdarśi ra̱śmibhi̱rvyàktā ṚV. 7,77,3. sṛ̱jantsūryo̱ na ra̱śmibhìḥ ṚV. 8,43,32. AV. 2,32,1. AV. 12,1,15. raśmibhirmaṇḍalaṃ pṛśni ŚAT. BR. 9,2,3,14. ŚAT. BR. 10,5,4,4. TBR. 3,1,1,1. CHĀND. UP. 8,6,2. CHĀND. UP. 8,6,5. AV. PARIŚ._in_Ind. St. 10,318. sūryaraśmayaḥ M. 5,133. aṣṭau māsānyathādityastoyaṃ harati raśmibhiḥ Spr. 3640. R. 2,34,8. mandaraśmirabhūtsūryaḥ R. 2,62,19. SUŚR. 1,20,14. candrasya R. 2,44,10. LA. (III) 88,4. PAÑCAT. 162,11. dīpasya R. 2,64,68. jyotiṣām ŚĀK. 165. VARĀH. BṚH. S. 12,15. VARĀH. BṚH. S. 13,9. VARĀH. BṚH. S. 47,20. VARĀH. BṚH. S. 56,4. NAIṢ. 22,56. sieben ṚV. 1,105,9. ṚV. 2,5,2. AV. 7,107,1. Agni wird angeredet: krīḻànno raśma̱ ā bhùvaḥ ṚV. 5,19,5. die Sonne: sva̱ya̱ṃbhūràsi̱ śréṣṭhò ra̱śmiḥ VS. 2,26 (nach MAHĪDH. wäre derjenige der sieben Strahlen gemeint, der die Sonnenscheibe selbst ist; vgl. zur Stelle TS. 3,2,10,2). nṛpaḥ pradīptaraśmiḥ Glanz KĀM. NĪTIS. 5,92. — 3〉 angeblich so v. a. anna VS. 15,6; vgl. ŚAT. BR. 8,5,3,3. — 4〉 = pakṣa MED., = pakṣman WILSON und ŚKDR. nach derselben Aut. — Vgl. iṣṭa˚, uṣṇa˚, ṛju˚, tigma˚, tuhina˚, pṛthu˚, prācīna˚, vi˚, vṛṣa˚, śīta˚, sapta˚, su˚, syūma˚.

Original text · German · Word type unspecified

raśmi 1〉 füge Peitsche hinzu.

Böhtlingk 1879 substantive masculine

Original text · German · substantive masculine

raśmí m. (ganz ausnahmsweise f.) — 1〉 Strang, Riemen; Leitseil, Zügel; Peitsche; Messschnur. Bildlich von den Fingern. — 2〉 Strahl. — 3〉 [Page5-172-c] Glanz, Machtglanz. — 4〉 angeblich = anna. — 5〉 *= pakṣa oder pakṣman.

Apte 1890 substantive masculine

Original text · English · substantive masculine

raśmiḥ [aś-mi dhāto ruṭ, raś-mivā; cf. Uṇ. 4. 46] 1 A string, cord, rope. 2 A bridle, rein; mukteṣu raśmiṣu nirāyatapūrvakāyāḥ Ś. 1. 8; raśmisaṃyamanāt Ś. 1. 3 A goad, whip. 4 A beam, ray of light; Ś. 7. 6; N. 22. 56; so himaraśmi &c. 5 An eyelash. 6 A measuring cord. 7 A finger (Ved.). Comp. — kalāpaḥ a pearl-necklace of 54 threads. — mucaḥ the sun.

Cappeller 1887 substantive feminine · substantive masculine

Original text · German · substantive feminine · substantive masculine

raśmí m. (f.) Strang, Riemen, Zügel, Messschnur, Strahl, Glanz.

Burnouf 1866 substantive masculine

Original text · French · substantive masculine

raśmi raśmi m. rênes, bride; au fig. les rayons des astres, Vd. Paupière.

Occurrences in source texts (5)

IVU 1 occurrence
IVU 15-16: Sun, Puruṣa, and Self 1 occurrence

Direct occurrences

SiSa 4 occurrences
SiSa 2.6-2.12: Mond und Sonne 4 occurrences

Direct occurrences

Continue with AYI Free

Image source: AYI archive.