marīci मरीचि – und f. Lichtatom
Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Wörterbuchquellen
Cappeller 1891 Substantiv Feminin
Originaltext · Englisch · Substantiv Feminin
márīci ·f. mote in the air, beam of light (also marīcī); m. N. of a Prajapati, the father of Kacyapa.
Monier-Williams 1872 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
marīci marīci, is, m. f. (said to be fr. rt. mṛ, probably connected with marut, col. 3), a par- ticle of light (distinct from the rays of the sun); a ray of light (of the sun or moon); light, (somasya marīciḥ, moonlight); mirage, = marīcikā; (is), m., N. of a Prājā-pati or ‘lord of created beings’ (variously regarded as son of Svayambhū, as son of Brahmā, as son of Manu Hairaṇyagarbha, as one of the seven sages and father of Kaśyapa, or, accord- ing to Manu 1. 35, as the first of the ten lords of creatures engendered by the first Manu or Manu Svāyambhuva for the peopling of the universe, the other nine being Atri, Aṅgiras, Pulastya, Pulaha, Kratu, Pracetas or Dakṣa, Vasiṣṭha, Bhṛgu, and Nārada); N. of Kṛṣṇa (as a Marut, Bhagavad-gītā X. 21); of a Daitya; of a Maharṣi; of a father of Paurṇamāsa; of a law-giver and astronomer; of a king; of a son of Samrāj and father of Vindumat; of a son of Tīrthañ-cara Ṛṣabha; of a pupil of Śaṅkarācārya; (= kṛpaṇa), a miser, niggard; (is), f., N. of an Apsaras; title of a commentary on the Siddhānta-śiromaṇi; [cf. mārīca, mārīci.]
Petersburger 1855 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
márīci (marī́ci UṆĀDIS. 4,70) m.f. SIDDH. K. 251,a,12. TRIK. 3,5,16. 1〉 m. (dieses nur im TAITT. ĀR. zu belegen) und f. Lichtatom (den Luftraum füllend und unterschieden von den Strahlen; vgl. WEBER_in_Ind. St. 9,9); später Lichtstrahl AK. 1,1,2,35. H. 99. H. an. 3,140. MED. c. 16. HALĀY. 1,39. yatte̱ marī̀cīḥ pra̱vato̱ manò ja̱gāmà dūra̱kam ṚV. 10,57,12. marī̀cīnāṃ pa̱damìcchanti ve̱dhasàḥ ṚV. 10,177,1. sūryàsya ra̱śmīnanu̱ yāḥ sa̱ṃcarànti̱ marī̀cī̱rvā yā ànusa̱ṃcarànti AV. 4,38,5. AV. 5,21,10. marī̀cīrdhū̱mānpra vìśa AV. 6,113,2. VS. 18,39. VS. 25,9. ŚAT. BR. 5,3,4,21. fgg. ŚAT. BR. 6,1,2,2. ŚAT. BR. 10,5,4,2. fgg. ŚAT. BR. 11,6,2,6. fgg. ŚAT. BR. 11,8,1,2. jyotiḥ, arciḥ, marīcayaḥ (Comm.: sarvatraprasṛtaprabhādravya), udārāḥ TBR. 2,2,9,2. vā̱yurnyàvartayata̱ sa marī̀cibhirapuṣyat TBR. 3,3,2. āpo marīcīḥ pravahantu no dhiyaḥ ĀŚV. GṚHY. 2,4,14. KĀTY. ŚR. 25,4,44. AIT. UP. 1,2. yathā gārgya marīcayo 'rkasyāstaṃ gacchataḥ sarvā etasmiṃstejomaṇḍala ekībhavanti PRAŚNOP. 4,2. MAITRYUP. 6,31. TAITT. ĀR. 1,1,2. TAITT. ĀR. 1,2,1. marīcayaḥ svāyaṃbhuvāḥ (vgl. u. 2.) . ye śarīrāṇyakalpayan TAITT. ĀR. 1,27,2. arkamarīcayaḥ RAGH. 13,4. ṚT. 1,16. MĀRK. P. 109,63. ŚĀK. 86, v. l. śaśāṅka˚ VIKR. 47. saptamarīcirūpaiḥ VARĀH. BṚH. S. 43,37. ˚vikaca (kaustubha) MBH. 1,1147. mukuṭaratna˚ RAGH. 9,13. PRAB. 2,3. marīcī f.: yathā marīcyaḥ sahitāścaranti sarvatra tiṣṭhanti ca dṛśyamānāḥ MBH. 12,9102. marīcya iva niṣpeturagneḥ R. 1,56,18 (R. 1,57,18 GORR.). marīcimiva somasya saumyāṃ strīvigrahāṃ bhuvi so v. a. Mondschein HARIV. 6615. — 2〉 = marīcikā Luftspiegelung: svacchandocchaladuddāmamahāmarumarīcibhiḥ KATHĀS. 25,9. KATHĀS. 57,91. — 3〉 m. N. pr. eines Prajāpati, eines Sohnes des Svayaṃbhū (vgl. u. 1. marīcayaḥ svāyaṃbhuvāḥ), des Brahman oder des Manu Hairaṇyagarbha, eines der 7 Weisen und Vaters Kaśyapaʼs, AK. 1,1,2,28. TRIK. 3,3,77. H. 124. H. an. MED. AV. PARIŚ._in_Verz. d. B. H. 91,1 v. u. M. 1,35. M. 1,58. M. 3,194. MBH. 1,2518. fg. MBH. 1,2598. HARIV. 41. HARIV. 413. HARIV. 11519. HARIV. 11523. HARIV. 12440. HARIV. 13206. HARIV. 14071. HARIV. 14149. R. 1,70,19. R. 2,110,5 (R. 2,119,5 GORR.). R. 3,20,8. ŚĀK. 168. ŚĀK. 186. VARĀH. BṚH. S. 13,5. VP. 49. VP. 54. KATHĀS. 59,53. BHĀG. P. 3,12,22. BHĀG. P. 3,12,24. BHĀG. P. 4,29,43. BHĀG. P. 9,1,10. MĀRK. P. 104,3. Verz. d. Oxf. H. 42,a,33. Verz. d. Oxf. H. 82,b,28. Verz. d. Oxf. H. 310,a,23. marīcirmarutāmasmi (sagt Kṛṣṇa) BHAG. 10,21. Vater des Paurṇamāsa VP. 82. MĀRK. P. 52,19. Gesetzgeber Ind. St. 1,233. fg. Verz. d. B. H. No. 1166. Verz. d. Oxf. H. 266,b,9. Verz. d. Oxf. H. 270,b,27. Verz. d. Oxf. H. 279,a,11. Verz. d. Oxf. H. 356,a,22. Astronom Ind. St. 2,247. Verz. d. B. H. No. 862. — 4〉 m. N. pr. eines Daitya HARIV. 198. eines Maharṣi DAŚAK._in_BENF. Chr. 179,7. eines Fürsten, eines Sohnes des Samrāj und Vaters Bindumantʼs, BHĀG. P. 5,15,13. eines Grosssohnes des Tīrthaṃkara Ṛṣabha WILSON, Sel. Works I, 291. eines Schülers des Śaṃkarācārya Verz. d. Oxf. H. 248,a,2. — 5〉 m. Geizhals (kṛpaṇa) H. an. — 6〉 f. N. pr. einer Apsaras MBH. 1,4818. HARIV. 14162. — 7〉 Titel eines Commentars zum Siddhāntaśiromaṇi COLEBR. Misc. Ess. II, 324. — Vgl. mārīca, mārīci; über die Etym. des Wortes s. u. marut.
Böhtlingk 1879 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
márīci — 1〉 m. (nur in TAITT. ĀR.) und f. Lichtatom; Lichtstrahl. somasya auch so v. a. Mondschein. Auch maṃrīcī f. — 2〉 m. — a〉 *Geizhals. — b〉 N. pr. — α〉 eines Prajāpati und eines der 7 Weisen. Am Himmel der Stern η im grossen Bären Chr. 218,21. — β〉 eines Daitya. — γ〉 eines Fürsten und verschiedener anderer Personen. — 3〉 f. — a〉 Titel eines Commentars. — b〉 N. pr. einer Apsaras.
Apte 1890 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
marīciḥ m. f. [mṛ-īci Uṇ. 4. 70] 1 A ray of light; na caṃdramarīcayaḥ V. 3. 10; saviturmarīcibhiḥ Rs. 1. 16; R. 9. 13, R. 13. 4. 2 A particle of light. 3 Light. 4 Mirage. — ciḥ 1 N. of a Prajāpati, one of the ten patriarchs created by the first Manu, or one of the ten mindborn sons of Brahman; he was father of Kaśyapa. 2 N. of a lawgiver. 3 N. of Kṛṣṇa. 4 A miser. Comp. — garbha a. containing particles of light. — toyaṃ a mirage. — mālin a. encircled by rays, radiant, shining ( — m.) the sun.
Cappeller 1887 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
marīci f. (m.) Lichtstrahl (auch marīcī f.); m. N. eines Prajāpati und eines der 7 Weisen, auch eines Sternbildes.
Burnouf 1866 Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
Originaltext · Französisch · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin
marīci marīci m. f. rayon de lumière. — M. np. d'un des 9 Brahmādikas. Un avare. marīcikā f. mirage [jeu de la lumière sur l'air échauffé]. [Page493-2] marīcipa m. (pā boire) nom d'une classe de génies.
Quelltextfundstellen (1)
AsS1 1 Fundstelle
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.