Sanskrit-Quelltext als Insight-Motiv

śabala शबल – bunt; gefleckt; vermischt

Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt

Wörterbuchquellen

AYI Wörterbuch Adjektiv

bunt; gefleckt; vermischt

Cappeller 1891 Adjektiv

Originaltext · Englisch · Adjektiv

śabála ·a. variegated, brindled; mingled or joined with (--°); altered, disfigured. m. N. of a serpent-demon; f. śabalī́ the Wonder-cow (myth.).

Monier-Williams 1872 Adjektiv

Originaltext · Englisch · Adjektiv

śabala śabala, as, ā, am (see śavala), varie- gated, brindled; (ī), f. a spotted cow; Kāma- dhenu the cow of plenty (identified with the varying powers of nature).

Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin

śabála UṆĀDIS. 1,107. 1〉 adj. (f. ī́) P. 4,1,40. ā MBH. und auch sonst. a〉 scheckig, bunt AK. 1,1,4,26. AK. 3,4,3,24. H. 1398. HALĀY. 4,51. HALĀY. 4,56. Yamaʼs Hunde, Rinder u. s. w. ṚV. 10,14,10. AV. 8,1,9. VS. 24,10. TS. 2,1,8,5. TS. 5,7,19,1. TS. 7,3,18,1. TBR. 1,7,3,6. PĀR. GṚHY. 1,16. Ind. St. 2,295. fgg. ā̱me supàkve śa̱bale̱ vipàkve̱ yo mā̀ piśā̱co aśàne da̱dambhà AV. 5,29,6. CHĀND. UP. 8,13. SUŚR. 1,274,17. aśvāḥ MBH. 7,972. sāraṅgaśabalāḥ MBH. 7,971. VARĀH. BṚH. S. 24,35. VARĀH. BṚH. S. 30,12. VARĀH. BṚH. S. 30,14. VARĀH. BṚH. S. 34,2. VARĀH. BṚH. S. 67,9. VARĀH. BṚH. S. 82,2. ˚stana BHĀG. P. 3,23,25. mūṣika Verz. d. Oxf. H. 309,a,20. sa cakre vasudhāṃ kīrṇāṃ śabalaiḥ kusumairiva (śavalāṃ kumudairiva ed. Calc.) MBH. 6,2295. pṛthivī jajñe kusumaiḥ śabalā (so beide Ausgg.) iva MBH. 9,1511. andhakāraṃ girigahvarāṇāṃ daṃṣṭrāmayūkhaiḥ śabalaṃ prakurvan RAGH. 2,46, v. l. (deśaḥ) mahāpadmasarojalaiḥ . kūlinībhiśca śabalaḥ RĀJA-TAR. 5,68. puṣpa˚ (kiṃśuka, raktāśoka, taru, prastara) MBH. 6,1683. MBH. 6,2216. MBH. 6,4691. MBH. 9,1415. R. 5,83,9. R. 7,42,12. R. 7,42,15 yūthikāśabalakeśī VIKR. 109. pravālapattra˚ (pādapa) HARIV. 4028. sataḍitpatākaśabalairmeghaiḥ MṚCCH. 84,1. malatailapaṅkaśabalairveṇīpadaiḥ Spr. (II) 112. keśāsthiśakalaśabalā (vasudhā) Spr. (II) 4300. chāyāmambhojinīnāmalikulaśabalām Spr. (I) 2013. lūtāpaṭāṅga˚ VARĀH. BṚH. S. 46,79. — b〉 bunt durch Etwas so v. a. gemischt —, versehen mit Etwas (schon mehrere Stellen unter a〉 könnten hierher gezogen werden): kusumaśabalairviṣvagvātaiḥ Spr. 5391. nīlordhvarekhāśabalena dantadvayena RAGH. 5,44. śakuniśabalanīḍānokaha MĀLATĪM. 145,12. prāṇinaḥ sukhina eva sṛjedīśvaraḥ na duḥkhaśabalān SARVADARŚANAS. 120,22. SARVADARŚANAS. 121,1. avidyāśabalaṃ brahma WEBER, RĀMAT. UP. 335. COWELL, KAUṢ. UP. S. 149. na kevalaṃ jaḍamupādānakāraṇaṃ kiṃ tu svayaṃprakāśaṃ brahma śabalam 24. paramātmanaḥ pañca rūpāṇi śuddhaśabalavirāḍviṣṇudevatāsaṃjñāni Verz. d. Oxf. H. 300,a, No. 737. — c〉 entstellt, verändert: saṃśabda BHĀG. P. 5,3,6. cintayā mukham BHĀG. P. 6,14,21. vaikuṇṭhacintāśabalacetana BHĀG. P. 7,4,39. ˚hṛdaya BHĀG. P. 10,90,20. — 2〉 m. N. pr. a〉 eines Schlangendämons MBH. 1,1552. — b〉 eines Mannes Verz. d. Oxf. H. 250,b,19 (aber śabara 7). — 3〉 f. ā eine scheckige Kuh BHAR._zu_AK. nach ŚKDR. als N. pr. einer Kuh R. 1,52,21 (R. 1,53,23 GORR.). R. 7,53,12. — 4〉 f. ī eine scheckige Kuh AK. 2,9,68. H. 1266, Schol. die Wunderkuh TS. 4,3,11,5. PAÑCAV. BR. 21,1,5. PAÑCAV. BR. 21,3,1. ˚homa ein best. Opfer PAÑCAV. BR. 5. LĀṬY. 9,8,1. Ind. St. 5,437. fgg. — Wird häufig (aber nie in den Bomb. Ausgg.) śavala geschrieben. Vgl. bhāva˚ (bhāvaśabalatā dass. PRATĀPAR. 59,a,6. PRATĀPAR. 59,a,8), lohita˚, śābalīya, śābalya.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

śabala 1〉a〉 sabala MBH. 13,3766 (ed. Bomb. richtig). — b〉 sabala MBH. 7,827 (ed. Bomb. richtig.) PAÑCAT. 188,11. fg.

Böhtlingk 1879 Adjektiv · Substantiv Maskulin

Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin

śabála — 1〉 Adj. (f. ā und *ī) — a〉 scheckig, bunt. — b〉 bunt durch Etwas, so v. a. gemischt, versehen mit (im Comp. vorangehend) KAP. 6,8. aśruśabalā mit Thränen erfüllt Spr. 7685. — c〉 entstellt, verändert. — 2〉 m. N. pr. — a〉 eines Schlangendämons. — b〉 eines Mannes. v. l. śabara. — 3〉 f. śabalā — a〉 *eine scheckige Kuh. — b〉 N. pr. einer Kuh, die Wunderkuh. — 4〉 f. śabalī́ — a〉 *eine scheckige Kuh. — b〉 die Wunderkuh. Nomin. śabalī́s [Page6-204-c] TS., śabalī TĀṆḌYA-BR.

Apte 1890 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

Originaltext · Englisch · Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

śaba(va)la a. 1 Spotted, brindled, variegated; kvacitprabhā cāṃdramasī tamobhiśrchāyāvilīnaiḥ śabalīkṛteva R. 13. 56, R. 5. 44; Mv. 7. 26. 2 Varied, divided into various parts. 3 Articulate; imitative. — laḥ A variegated colour. — lā, -lī 1 A spotted or brindled cow. 2 The cow of plenty or Kāmadhenu q. v. — laṃ Water.

Cappeller 1887 Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

śabála scheckig, bunt; gemischt, versehen mit (—˚); f. ˚lī́ die Wunderkuh.

Burnouf 1866 Adjektiv

Originaltext · Französisch · Adjektiv

śabala śabala a. tacheté. — S. m. un des deux chiens nés de Saramā; cf. śavala.

Quelltextfundstellen (1)

VBT 1 Fundstelle
VBT 75–85: Schwellen und Himmelsschau 1 Fundstelle

Direkt belegt

Mit AYI Free weitermachen

Bildquelle: AYI Archiv.