rājya राज्य – Land; Königreich
Adjektiv · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt
Wörterbuchquellen
AYI Wörterbuch Substantiv Neutrum
Land; Königreich
Cappeller 1891 Adjektiv
Originaltext · Englisch · Adjektiv
rājyá ·a. fit to reign, royal; n. (also rā́jya or rājyá) kingship, sovereignty, reign, kingdom, country.
Monier-Williams 1872 Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt
Rājya, as, &c., Ved. of or belonging to a king, kingly, princely, royal; (am), n. kingship, royalty, sovereignty, reign; a kingdom, country, principality, empire, monarchy, government; administration or exercise of government, (brāhmaṇa-r˚, a country governed by Brāhmans; cf. sura-r˚.)
Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Neutrum
Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Neutrum
rājyá (wie eben) 1〉 adj. zur Herrschaft berufen, königlich TBR. 1,4. TBR. 2,4. — 2〉 n. (auch rā́jya und rājyà AV.) Herrschaft, Königthum; Reich (vgl. rāṣṭra) gaṇa purohitādi zu P. 5,1,128. gaṇa brāhmaṇādi zu P. 5,1,124 (vgl. SIDDH. K. 92,a). VOP. 7,19. AK. 3,4,14,81. tvāṃ viśò vṛṇatāṃ rājyā̀ya AV. 3,4,2. yāsā̱ṃ soma̱ḥ parì rā̱jyàṃ ba̱bhūvà AV. 12,3,31. pañcà rā̱jyānì vī̱rudhā̀m AV. 11,6,15. ya̱masya̱ rājyè AV. 18,4,31. sa rājā̀ rā̱jyamanù manyatāmi̱dam AV. 4,8. AV. 3,1. TBR. 1,4,2,4. TS. 2,1,3,4. TS. 2,6,6,5. TS. 7,5,8,3. ŚAT. BR. 2,2,3,1. ŚAT. BR. 2,4,4,6. nahi vrāhmaṇo rājyāyālam ŚAT. BR. 5,1,1,12. avaraṃ rājyaṃ paraṃ sāmrājyam ŚAT. BR. 13. ŚAT. BR. 3,3,12. somo rājyamādatta ŚAT. BR. 11,4,3,3. AIT. BR. 7,23. AIT. BR. 8,6. AIT. BR. 8,12. jyaiṣṭhyaṃ śraiṣṭhyaṃ rājyamādhipatyam CHĀND. UP. 5,2,6. Gegens. ākiṃcanya Spr. 3676. fg. Spr. 582. papraccha kuśalaṃ rājye rājyāśramamunim (d. i. rājānam) RAGH. 1,58. VARĀH. BṚH. S. 48,47. VARĀH. BṚH. S. 49,7. VARĀH. BṚH. S. 68,6. ˚sukha VARĀH. BṚH. S. 70,12. VARĀH. BṚH. S. 74,1. VARĀH. BṚH. S. 77,4. deveṣu über MBH. 1,4160. triṣu lokeṣu MBH. 1,5910. pṛthustu vinayādrājyaṃ prāptavān M. 7,42. R. 1,1,86. rājyāni vinayātpratipedire Spr. 4621. RAGH. 4,1. ˚lābha Verz. d. Oxf. H. 334,a,17. ˚tyāga Verz. d. Oxf. H. 78,b,23. etadarthaṃ hi rājyāni praśāsati narādhipāḥ R. 2,52,24. R. 4,8,35. M. 9,66. HARIV. 5243. kramaprāptaṃ pituḥ svaṃ yo rājyaṃ samamuśāsti ha MBH. 3,2449. rājyaṃ rakṣitum R. 2,73,12. ˚rakṣā Spr. 1206. rājyaṃ gṛhāṇa bharata pitṛpaitāmaham R. 2,79,5. baddha˚ RĀJA-TAR. 5,282. nandigrāme 'karodrājyam so v. a. regierte R. 1,1,38. triṃśadvarṣasahasrāṇi rājyaṃ kṛtvā R. 42,27. R. 7,59,19. KATHĀS. 30,39. KATHĀS. 62,167. MĀRK. P. 18,2. fg. MĀRK. P. 114,18. fg. MĀRK. P. 133,5. triṃśadvarṣasahasrāṇi rājā rājyamakārayat R. 1,43,9. R. 1,51,20. rājyamupāsitvā R. 1,1,93. rājyaṃ sugandhā vidadhe svayam RĀJA-TAR. 5,242. putre rājyaṃ samāsṛjya M. 9,323. rājye sutaṃ kṛtvā MĀRK. P. 109,37. putramekaṃ rājyāya pālayeti niyujya R. 1,55,11. rājye sugrīvapratipādanam R. 3,23. R. 1,68. so 'cirādbhraśyate rājyāt M. 7,111. bhraṃśayiṣyāmi taṃ rājyāt MBH. 3,2253. rājyāccyutaḥ R. 2,97,23. pracyutā rājyāt R. 3,53,22. rājyātsvādavaropitaḥ R. 4,8,20. rājyādvivāsitam R. 2,84,4. ˚vibhava KATHĀS. 18,405. ˚vibhūtayaḥ BHĀG. P. 6,15,22. etatpradāsyāmi rājyārdhaṃ te KATHĀS. 29,164. KATHĀS. 29,175. KATHĀS. 18,402. mantramūla Spr. 4692. nihatakaṇṭaka PAÑCAT. 202,19. ˚bhedakara Spr. 2230. rājyābhiṣeka Verz. d. B. H. No. 897. rājyābhiṣekadīdhiti Verz. d. Oxf. H. 272,b, No. 645. rājyābhiṣikta WEBER, RĀMAT. UP. 320. saptāṅga M. 9,294. M. 9,296. KĀM. NĪTIS. 4,1. rājyāṅga AK. 2,8,1,18. H. 714. śocyaṃ rājyamarājakam (v. l. rāṣṭramarājakam) Spr. 269. svāni rājyāni mukhyāni ṛddhāni R. 7,39,7. rājyamekaścakāroccaiḥ Spr. 1196. Spr. 2951, v. l. ˚rā́jya Herrschaft des, ein von — beherrschtes Reich P. 6,2,130. brāhmaṇa˚, kṣatriya˚ Sch. raghurājyābhiṣeka RAGH. 3 in der Unterschr. bharatārakṣitaṃ sphītaṃ putrarājyam R. 2,52,58. na śūdrarājye nivasennādhārmikajanāvṛte M. 4,61. sura˚ Herrschaft über R. 4,7,3. trailokya˚ BHAG. 1,35. pṛthvī˚ KATHĀS. 18,178. kāśi˚ R. 7,59,19. aṭavīrājye 'bhiṣektum HIT. 41,1. sakalavihaṃgarājyābhiṣeka PAÑCAT. 158,18. arājyā me prabhā mūḍhā bhavitrī HARIV. 1630. — Vgl. nara˚, pṛthivī˚, mahā˚, yama˚, yuva˚, veda˚, samarya˚, sva˚.
Böhtlingk 1879 Adjektiv · Substantiv Neutrum
Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Neutrum
rājyá — 1〉 Adj. zur Herrschaft berufen, königlich. — 2〉 n. (auch rā́jya, rājyà und rājía) Herrschaft, Königthum, — über (Loc.); Reich (also = rāṣṭra). rājyaṃ kar, kāray, upa-ās und vi-dhā so v. a. regieren. Am Ende eines Comp. Herrschaft des und H. über; am Ende eines adj. Comp. f. ā.
Apte 1890 Substantiv Neutrum
Originaltext · Englisch · Substantiv Neutrum
rājyaṃ [rājño bhāvaḥ karma vā, rājan-yat nalopaḥ] 1 Royalty, sovereignty, royal authority; rājyena kiṃ tadviparītavṛtteḥ R. 2. 53; R. 4. 1. 2 A kingdom, country, an empire; R. 1. 58. 3 Rule, reign, government, administration of a kingdom. Comp. — aṃgaṃ a constituent member of the state, a requisite of regal administration; (these are usually said to be seven: -svāmyamātyasuhṛtkoṣarāṣṭradurgabalāni ca Ak.). — adhikāraḥ 1 authority over a kingdom. 2 a right to sovereignty. — apaharaṇaṃ usurpation. — abhiṣekaḥ inauguration or coronation of a king. — āśramamuniḥ the sage living in the hermitage in the form of the kingdom; R. 1. 58. — karaḥ the tribute paid by a tributary prince. — kartṛ ([Page 0910-a]) m. 1 an administrator or officer of government. 2 a king. — cyuta a. deposed or dethroned. — taṃtraṃ the science of government, system of administration, the government or administration of a kingdom; Mu. 1. — dravyaṃ a requisite of sovereignty. — dhurā, -bhāraḥ the yoke or burden of government, the responsibility or administration of government. — bhaṃgaḥ subversion of sovereignty. — bhogaḥ the possession of sovereignty. — bhraṃśaḥ deposition from kingdom, loss of sovereignty. — lobhaḥ greed of dominion, desire of territorial aggrandizement. — vyavahāraḥ administration, government business. — sukhaṃ the sweets of royalty.
Cappeller 1887 Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
rājyá königlich; n. (auch rā́jya u. rājyṛ Königtum, Herrschaft über (Loc.), Reich.
Burnouf 1866 Substantiv Neutrum
Originaltext · Französisch · Substantiv Neutrum
rājya rājya n. (sfx. ya) royauté; gouvernement royal. [Page539-1] rājyasukha n. les délices de la royauté. rājyahara a. (hṛ) qui prive de la royauté. rājyāṅga n. (aṅga) tout élément constitutif de la royauté ou du gouvernement.
Quelltextfundstellen (3)
HP 1 Fundstelle
SiSa 1 Fundstelle
VBT 1 Fundstelle
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.