viplava विप्लव – Umsturz; Instabilität
Adjektiv · Substantiv Maskulin · Worttyp nicht bestimmt
Wörterbuchquellen
AYI Wörterbuch Substantiv Maskulin
Umsturz; Instabilität
Cappeller 1891 Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
viplava ·m. ruin, fall, destruction, loss, calamity, distress; tumult, rebellion, violation (of a woman).
Monier-Williams 1872 Adjektiv · Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Adjektiv
2. vi-plava, as, ā, am, not having a vessel, without a ship.
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
Vi-plava, as, m. floating or drifting about or in different directions; confusion, perplexity, contra- riety, opposition, perversity; trouble, disaster, evil, calamity; sin, wickedness; the rust on a mirror (Kirāt. II. 26); tumult, rapine, extortion; predatory or devastating warfare, devastation; affray, scuffle, disturbance; terrifying an enemy by shouts and gestures; spreading abroad, divulging, (viplavaṃ gam, to become known.)
Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin
1. viplava (von plu mit vi) 1〉 m. am Ende eines adj. comp. f. ā. a〉 das zu Grunde Gehen, Verlorensein, zu Schanden Werden: trailokyasya Spr. 5120. vraja˚ BHĀG. P. 2,7,32. bhartṛ˚ BHĀG. P. 4,13,49. śilīmukhaiḥ . viplavo 'bhūdduḥkhitānām BHĀG. P. 26,9. prāṇa˚ BHĀG. P. 1,18,2. dvāpare viplavaṃ yānti yajñāḥ kaliyuge tathā . apṛthagdharmiṇo martyā ṛksāmāni yajūṃṣi ca .. MBH. 12,8543. mantro na gacchati viplavam Spr. 1875. mantra˚ Spr. 1349 (II). yajña˚ RĀJA-TAR. 1,184. viśvāmitramakhasya viplavakṛto naktaṃcarān Verz. d. Oxf. H. 121,b, No. 213, Śl. 3. dharma˚ MBH. 1,3872. KATHĀS. 89,72. buddhi˚ MBH. 2,868. sattva˚ RAGH. 8,41. bhāgya˚ RAGH. 8,46. dhairyaviplavakārin Spr. 1053. śīla˚ KATHĀS. 13,87. KATHĀS. 29,113. RĀJA-TAR. 3,500. pratijñāta˚ RĀJA-TAR. 88. saṃkalpa˚ RĀJA-TAR. 89. janatāgha˚ BHĀG. P. 1,5,11. ātmalokāvaraṇasya BHĀG. P. 8,3,25. SARVADARŚANAS. 17,6. Verlust bei einem Geschäfte YĀJÑ. 2,260. a˚ adj. YOGAS. 2,26. — b〉 Noth, Elend, Drangsal, Calamität: sakhidāre MBH. 13,4827. śāstrāgame VET. in LA. (III) 30,9. dvijātīnāṃ ca varṇānāṃ viplave kālakārite M. 8,348. MBH. 3,13474. divyamānuṣa˚ DAŚAR. 4,60. deśa˚ YĀJÑ. 3,29. RĀJA-TAR. 5,471. rājyadeśādi˚ SĀH. D. 278. KATHĀS. 91,4. toya˚, jala˚, salila˚ Wassernoth, Ueberschwemmung RĀJA-TAR. 1,159. RĀJA-TAR. 5,80. RĀJA-TAR. 5,95. tuhina˚ RĀJA-TAR. 1,183. durbhikṣa˚ RĀJA-TAR. 2,20. KATHĀS. 56,12. agni˚ RĀJA-TAR. 1,252. bhikṣu˚ RĀJA-TAR. 184. grahaṇa˚ MĀLAV. 9,3. pañcāgni˚ KATHĀS. 101,285. kleśa˚ KATHĀS. 156. vikalpa˚ Spr. 4591. naurivāsannaviplavā (so die neuere Ausg.) so v. a. Schiffbruch HARIV. 2885. — c〉 Unruhen im Lande, Aufstand AK. 3,3,14. H. 803. HALĀY. 1,127. RĀJA-TAR. 5,19. RĀJA-TAR. 8,531. RĀJA-TAR. 8,796. RĀJA-TAR. 8,883. RĀJA-TAR. 8,965. viplavonmukha RĀJA-TAR. 559. RĀJA-TAR. 2261. urvī śamitaviplavā RĀJA-TAR. 1041. ˚spṛś RĀJA-TAR. 915. gauḍarākṣasa˚ RĀJA-TAR. 4,334. prajāviplavaśānti RĀJA-TAR. 715. RĀJA-TAR. 5,420. RĀJA-TAR. 8,993. rājya˚ RĀJA-TAR. 6,334. RĀJA-TAR. 6,336. rāṣṭra˚ Spr. (II) 1221, v. l. — d〉 yoni˚ so v. a. ein geschlechtliches Vergehen von Seiten einer Frau HARIV. 7762. viplava allein so v. a. Schändung —, Entehrung eines Frauenzimmers: channaḥ kṛto 'munā nūnaṃ mamāntaḥpuraviplavaḥ KATHĀS. 5,36. anaṅgīkṛta˚ (so ist zu lesen) KATHĀS. 7,58. KATHĀS. 20,120. prajñārakṣitaviplavā KATHĀS. 64,41. aviplavā (= sādhvī NĪLAK.) MBH. 1,2070 nach der Lesart der ed. Bomb. (aviklavā ed. Calc.). — 2〉 adj. (f. ā) verworren: giraḥ BHĀG. P. 7,8,12. — Vgl. citta˚.
Originaltext · Deutsch · Adjektiv
2. viplava (2. vi + plava) adj. kein Schiff habend: vaṇijo nāvi bhinnāyāmagādhe viplavā ('viplavā ed. Bomb.) iva . apāre pāramicchantaḥ MBH. 9,130 = MBH. 8,4838, wo beide Ausgg. viplave lesen; vgl. apāre bhava naḥ pāramaplave bhava naḥ plavaḥ MBH. 5,4559.
Böhtlingk 1879 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin
1. viplava — 1〉 m. (adj. Comp. f. ā) — a〉 das zu Grunde Gehen, Verlorensein, zu Schanden Werden. — b〉 Verlust bei einem Geschäfte. — c〉 Noth, Elend, Drangsal, Calamität. In Comp. mit dem Wessen und dem Wodurch. Von einem Schiffe so v. a. Schiffbruch. — d〉 Unruhen im Lande, Aufstand. — e〉 Schändung —, Entehrung eines Frauenzimmers. — 2〉 Adj. (f. ā) verworren (Worte). Vgl. aviplava.
Originaltext · Deutsch · Adjektiv
2. viplava Adj. kein Schiff habend, wo es kein Schiff giebt.
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
viplava auch Schändung des Veda durch unzeitiges Studium MIT. zu YĀJÑ. 3,289. fg. [Nachtrag, Band 7]
Apte 1890 Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
viplavaḥ 1 Floating or drifting about, floating in different directions. 2 Opposition, contrariety. 3 Confusion, perplexity. 4 Tumult, scuffle, ([Page 0983-c]) affray; M. 1. 5 Devastation, predatory warfare; danger from an enemy. 6 Extortion. 7 Loss, destruction; sattvaviplavāt R. 8. 41. 8 Adverseness, evil turn; athavā mama bhāgyaviplavāt R. 8. 47. 9 The rust on a mirror (dust accumulating on its surface); apavarjitaviplave śucau… matirādarśa ivābhidṛśyate Ki. 2. 26 (where viplava also means pramāṇabādhaḥ ‘absence of reasoning’). 10 Transgression, violation; Ki. 1. 13. 11 An evil, a calamity. 12 Sin, wickedness, sinfulness. 13 Terrifying an enemy by shouts and gestures. 14 Divulging, making public.
Cappeller 1887 Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Substantiv Maskulin
viplava m. Untergang, Verlust, Not, Elend, Aufruhr; Schändung, Entehrung.
Burnouf 1866 Substantiv Maskulin
Originaltext · Französisch · Substantiv Maskulin
viplava viplava m. (plu) tumulte, émeute; pillage, maraude, déprédation; extorsion, rapine. Calamité. Méchanceté, dépravation. Action d'effrayer l'ennemi par des cris et des gesticulations.
Abgeleitete Wörter
Quelltextfundstellen (1)
PYS 1 Fundstelle
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.