śleṣman श्लेष्मन् – kapha; phlegm

Original text · English · substantive masculine

śleṣmán ·m. adhesive substance, slime, phlegm; n. band, string.

Original text · English · substantive masculine

Śleṣman, ā, m. phlegm, rheum, the phlegmatic humor, (one of the three humors of the body; see dhātu.)

Original text · German · substantive masculine · substantive neuter

śleṣmán (von 2. śliṣ) UJJVAL._zu_UṆĀDIS. 4,144 (parox.) 1〉 m. TRIK. 3,5,4. klebriger Stoff, Schleim ŚAT. BR. 13,4,4,6. ŚAT. BR. 7,2,1,5. ŚAT. BR. 7,2,1,6. ŚAT. BR. 12,7,1,3. KAUŚ. 19. M. 4,132. M. 5,135. śleṣmapurīṣam MBH. 7,2597. śleṣmāśru Spr. 3056. MBH. 14,150. SUŚR. 1,20,14. SUŚR. 2,136,8. SUŚR. 2,246,19. mukhaṃ śleṣmāgāram Spr. 3297. guḍena vardhitaḥ śleṣmā yato niḥśeṣatāṃ vrajet Spr. (II) 1164. Spr. 4909. VARĀH. BṚH. S. 51,27. śleṣmatyāga VARĀH. BṚH. S. 33. MĀRK. P. 14,79. BHĀG. P. 5,26,23. śleṣmāpihitalocana MBH. 12,5360. In der Medicin Bez. einer der Grundstoffe des menschlichen Leibes (auch kapha genannt), Phlegma AK. 2,6,2,13. AK. 3,4,14,67. TRIK. 2,6,17. H. 462. HALĀY. 2,450. fg. HALĀY. 5,6. WISE 46. VĀGBH. 12,15. fgg. na samavātapittaśleṣmāṇo jantavo bhavanti CARAKA 3,6. SUŚR. 1,23,9. saṃdhisaṃśleṣaṇasnehanaropaṇapūraṇabalasthairyakṛt SUŚR. 48,7. SUŚR. 77,3. SUŚR. 80,14. SUŚR. 2,186,4. SUŚR. 2,318,1. śleṣmasaṃghātajau stanau YĀJÑ. 3,97. ṣaṭ (añjalayaḥ) śleṣmā im Körper 106. śleṣmāṇaṃ nihanti Spr. (II) 1992. śleṣmajvara Verz. d. Oxf. H. 318,b,4. Verz. d. Oxf. H. 318,b,v. u. ˚pittajvara Verz. d. Oxf. H. 318,b,3 v. u. ˚kṛtā rogāḥ VARĀH. BṚH. S. 8,28. ˚duṣṭa SUŚR. 1,45,5. ˚kṣaya SUŚR. 48,19. ˚vṛddhi SUŚR. 50,1. ˚ja SUŚR. 2,305,14. ˚hara SUŚR. 338,12. ˚bhava SUŚR. 369,12. śleṣmāsrāva SUŚR. 307,4. SUŚR. 397,11. ˚śopha SUŚR. 1,61,10. SUŚR. 1,131,20. ˚vidagdha SUŚR. 2,305,12. śleṣmāśmarī SUŚR. 1,262,7. śleṣmopanāha SUŚR. 2,305,14 und in zablreichen andern Krankheitsnamen. — 2〉 f. ā Schleim PAÑCAR. 1,3. PAÑCAR. 1,33. — 3〉 n. Band, Nestel: yathā śleṣmaṇā carmaṇyaṃ vānyadvā viśliṣṭaṃ saṃśleṣayet AIT. BR. 5,32. PAÑCAV. BR. 16,1,13. yathā vai rathasya śleṣmaivaṃ yajñasya tapaḥ KĀṬH. 34,9. yathā ha vai dāruṇaḥ śleṣma (hier vielleicht Leim) saṃśleṣaṇaṃ syāt ŚĀṄKH. BR. 6,12.

Original text · German · Word type unspecified

śleṣman 1〉 mit einem Bösewicht verglichen Spr. (II) 7467.

Original text · German · substantive masculine · substantive neuter

śleṣmán — 1〉 m. — a〉 klebriger Stoff, Schleim. — b〉 in der Medicin einer der Grundstoffe des menschlichen Leibes, Phlegma. — 2〉 n. — a〉 Band, Nestel. — b〉 Leim und dgl. ĀPAST. — c〉 die Frucht der Cordia latifolia (nach dem Comm.) VIṢṆUS. 54,19.

Original text · English · substantive masculine

śleṣman m. [śliṣ-manin] Phlegmatic humour. Comp. — atisāraḥ dysentery produced by vitiated phlegm. — ojas n. the phlegmatic humour. — ghnā, -ghnī 1 the Arabian jasmine. 2 the hog-weed. — dhātuḥ the phlegmatic humour.

Original text · German · substantive masculine

śleṣmán m. Kleber, Schleim; Band, Nestel.