Sanskrit-Quelltext als Insight-Motiv

dhanya धन्य – glücklich; gesegnet

Adjektiv · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt

Wörterbuchquellen

AYI Wörterbuch Adjektiv

glücklich; gesegnet

Cappeller 1891 Adjektiv

Originaltext · Englisch · Adjektiv

dhánya ·a. having or bringing wealth, wealthy, opulent; rich in, full of (--°); auspicious, fortunate.

Monier-Williams 1872 Adjektiv · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Englisch · Adjektiv

Dhanya, as, ā, am, bringing wealth, bestowing opulence (Ved.); opulent, wealthy, rich; fortunate, happy, blest, lucky, auspicious; good; virtuous; (as), m. a fortunate or virtuous man; an infidel, atheist; N. of a spell for using or restraining magi- cal weapons; N. of a man; (ā), f. a nurse; Emblic Myrobalan; coriander; (am), n. treasure, wealth; coriander.

Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt

dhanya dhanya. See p. 447, col. 3.

Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

dhánya (von dhana) 1〉 adj. Preis —, Besitz habend oder bringend; schätzereich: mahe vājā̀ya̱ dhanyā̀ya dhanvasi ṚV. 9,86,34. dhanyā̀ sa̱joṣā̀ dhi̱ṣaṇā̱ namòbhi̱rvana̱spatī̱ṃroṣàdhī rā̱ya eṣè ṚV. 5,41,8. dhanyā̀ ci̱ddhi tve dhi̱ṣaṇā̱ vaṣṭi̱ pra de̱vāṃ janmà gṛṇa̱te yajàdhyai ṚV. 6,11,3. (vgl. dhanyā und dhiṣaṇā neben einander gestellt ŚĀṄKH. ŚR. 8,19,4 unter dhiṣaṇā). śūlagavo dhanyo lokyaḥ puṇyaḥ ĀŚV. GṚHY. 4,9. die Ṛbhu ŚĀṄKH. ŚR. 8,20,4. śata˚ der hundertfachen Preis, Beute verschafft: tvaṣṭùrgṛhe àpiba̱tsoma̱mindràḥ śatadha̱nyàṃ ca̱mvòḥ su̱tasyà ṚV. 4,18,3. Nach den Lexicographen = sukṛtin, puṇyavant, puṇyayuta AK. 3,1,3. H. 489. H. an. 2,368. MED. y. 32. In den nachvedischen Schriften, die diese vor Augen gehabt haben, bedeutet das adj. a〉 glückbringend, glückverheissend P. 5,1,39, Sch. gaṇa svargādi zu Vārtt. 2 zu P. 5,1,111. dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ svargyaṃ cātithipūjanam M. 3,106. M. 4,19. nimittāni MBH. 8,3606. MBH. 13,3391. gṛhe pārāvatā dhanyāḥ MBH. 13,5068. R. 1,15,13. R. 1,38,31. R. 1,44,63. VARĀH. BṚH. S. 20,8. fgg. VARĀH. BṚH. S. 21,20. VARĀH. BṚH. S. 51,9. fgg. VARĀH. BṚH. S. 51,37. VARĀH. BṚH. S. 51,92. fgg. VARĀH. BṚH. S. 64,3. fg. VARĀH. BṚH. S. 66,7. BHĀG. P. 1,3,40. ˚vrata VĀRĀHA-P._in_Verz. d. B. H. 142, Z. 18 v. u. dhanyotpatti in einer Inschr. in Journ. of the Am. Or. S. 7,26,12. — b〉 sich im Glück befindend, beglückt, glücklich P. 4,4,84. ko 'nyo dhanyataro mayā MBH. 13,937. HARIV. 7761. HARIV. 11049. R. 1,47,22. R. 1,51,15. R. 2,85,12. BHARTṚ. 1,46. BHARTṚ. 1,71. ŚĀK. 176. PAÑCAT. 25,22. PAÑCAT. 46,17. HIT. Pr. 19. HIT. Pr. I, 183. HIT. Pr. 38,1. AMAR. 8. PRAB. 30,9. BHĀG. P. 1,3,39. BHĀG. P. 1,19,13. BHĀG. P. 4,22,10. MĀRK. P. 20,23. MĀRK. P. 20,24. SĀH. D. 41,20. jīvita HIT. I, 138. viṣaya Verz. d. B. H. 117,11. Nach WILS. auch ungläubig, ein Atheist. — 2〉 m. a〉 Bez. eines über Waffen gesprochenen Zauberspruches R. GORR. 1,31,8. — b〉 N. pr. eines Mannes gaṇa aśvādi zu P. 4,1,110. RĀJA-TAR. 8,1440. RĀJA-TAR. 8,1612 u. s. w. — 3〉 f. ā a〉 Amme. — b〉 Myrobalanenbaum H. an. MED. — c〉 Koriander H. 419. — 4〉 n. a〉 Schatz: viśvā̀ni̱ dhanyā̱ dadhā̀nāḥ ṚV. 3,1,16. — b〉 Koriander BHAR._zu_AK. ŚKDR. u. dhanyāka. — Vgl. a˚, jīva˚ (welches wohl richtiger zu erklären wäre reich an Lebendigem, an Lebenskräften).

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

dhanya 1〉 Z. 9 vgl. KUVALAY. 26 und die Erkl. des Comm.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

dhanya 1〉 Z. 6. fg. besser wohl hundert werth.

Böhtlingk 1879 Adjektiv · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Feminin · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

dhánya, dhánia — 1〉 Adj. (f. ā) — a〉 Beute —, Besitz habend oder bringend, schätzereich. — b〉 am Ende eines Comp. reich an, voller Spr. 7792. — c〉 Glück bringend, — verheissend. — d〉 sich im Glück befindend, beglückt, glücklich. ˚tara glücklicher als (Instr.). — e〉 heilsam, gesund CARAKA. 6,27. — f〉 *ungläubig; m. ein Atheist. — 2〉 m. — a〉 Bez. der Vaiśya in Krauñcadvīpa VP. 2,4,53. — b〉 ein best. über Waffen gesprochener Zauberspruch. — c〉 Vatica robusta RĀJAN. 9,83. — d〉 N. pr. verschiedener Manner. — 3〉 f. ā — a〉 *Amme. — b〉 *Myrobalanenbaum. — c〉 N. pr. der Gattin Dhruvaʼs VP.² 1,178. — 4〉 *f. (ā) und n. Koriander. — 5〉 n. Schatz.

Apte 1890 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

Originaltext · Englisch · Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum

dhanya a. [dhanaṃ labdhā -yat] 1 Bestowing or conferring wealth; Ms. 3. 106, Ms. 4. 19. 2 Wealthy, rich, opulent. 3 Blessed, fortunate, lucky, happy; dhanyaṃ jīvanamasya mārgasarasaḥ Bv. 1. 16, Bv. 4. 37; dhanyā keyaṃ sthitā te śi rasi Mu. 1. 1. 4 Excellent, good virtuous. — nyaḥ 1 A lucky or blessed man, a fortunate being; dhanyāstadaṃgarajasā malinībhavaṃti Ś. 7. 17; Bh. 1. 41; dhanyaḥ ko'pi na vikriyāṃ kalayate prāpte nave yauvane Bh. 1. 72. 2 An infidel, an atheist. 3 N. of a spell. — nyā 1 A nurse. 2 Coriander. — nyaṃ 1 Wealth, treasure. 2 Coriander. Comp. — vādaḥ 1 an expression of thanks, thanksgiving. 2 praise, applause.

Cappeller 1887 Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

dhánya beute- o. schätzereich, reich an (—˚); segenspendend, glückbringend, glücklich, heilsam, gesund.

Burnouf 1866 Adjektiv

Originaltext · Französisch · Adjektiv

dhanya dhanya a. (dhana; sfx. ya) riche, opulent. — S. f. dhanyā nourrice. Coriandre; phyllanthus emblica ou myrobalan, bot. dhanyāka n. coriandre.

Quelltextfundstellen (3)

DYS 1 Fundstelle
DYS 168–179*1: Vajrolī für die Yoginī 1 Fundstelle

Direkt belegt

HP 1 Fundstelle
HP 3.79-3.86*1: Vajrolī 1 Fundstelle

Direkt belegt

SiSa 1 Fundstelle
SiSa 5.156-5.181: Sahasrāra 1 Fundstelle

Direkt belegt

Mit AYI Free weitermachen

Bildquelle: AYI Archiv.