śama शम – Geistesruhe; Frieden
Adjektiv · Substantiv Maskulin · Worttyp nicht bestimmt
Wörterbuchquellen
AYI Wörterbuch Substantiv Maskulin
Cappeller 1891 Adjektiv · Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Adjektiv
śáma1 ·a. tame, domestic.
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
śama2 ·m. peace of mind.
Monier-Williams 1872 Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
Śama, as, m. quiet, tranquillity, rest, calm, peace; quietude, quietism, quiet of mind, restraint of the organs of sense, indifference to objects of sense, absence of passion (especially as a characteristic of the Vedāntin), abstract meditation on Brahma, stoicism; final happiness, emancipation from all the illusions of existence (= vikṣepa-karmoparama); Quietism or Tranquillity (personified as a son of Dharma); allayment (of pain), alleviation or cure (of disease), convalescence; the hand; imprecation, malediction (for śapa ?).
Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Adjektiv
śáma adj. gezähmt, domesticus ṚV. 1,32,15. — 1〉 alaṃ vivādena samo vidhīyatām Frieden R. 6,1,46. — 5〉 ein Fürst der Nandivega MBH. 5,2733 nach der Lesart der neueren Ausg., sama ed. Calc.
Originaltext · Deutsch · Substantiv Maskulin
śáma (von 2. śam) m. gaṇa vṛṣādi zu P. 6,1,203. Schol. zu P. 7,3,34. VOP. 26,170. = śānti, śamatha AK. 3,3,3. TRIK. 3,2,9. H. 304. 1〉 Gemüthsruhe, Seelenruhe: śamo nirīhāvasthāyāmātmaviśrāmajaṃ sukham SĀH. D. 76,6. śamaḥ śravaṇādivyatiriktaviṣayebhyo manaso nigrahaḥ VEDĀNTAS. (Allah.) No. 12. Verz. d. Oxf. H. 223,b, No. 544. MUṆḌ. UP. 1,2,13. TAITT. UP. 1,9. Ind. St. 1,20. Ind. St. 2,95. Ind. St. 2,214. śame syādyatnavān M. 12,92. BHAG. 6,3. BHAG. 10,4. MBH. 3,2248. R. 2,21,39. R. 2,33,12. R. 2,95,13. KIR. 10,10. muktirnāpi śamaṃ vinā Spr. (II) 3520. dhātuṣu kṣīyamāṇeṣu śamaḥ kasya na jāyate Spr. (II) 4180. Spr. (II) (I) 2197 (pl.) Spr. 3019. RĀJA-TAR. 4,381. RĀJA-TAR. 4,390. Verz. d. Oxf. H. 208,b,29. H. 76. BHĀG. P. 3,9,26. BHĀG. P. 3,31,33. BHĀG. P. 4,8,35. SARVADARŚANAS. 156,6. fgg. SARVADARŚANAS. 157,3. fgg. SARVADARŚANAS. 169,11. ˚sukhamanantam Spr. (II) 668. Spr. (II) 855. RĀJA-TAR. 3,297. ˚saukhya Spr. (II) 2605. ˚sudhā Spr. (I) 2045. ˚pradhāneṣu tapodhaneṣu Spr. (I) 5062. śamaparāśca narāḥ VARĀH. BṚH. S. 15,21. śamātmaka R. GORR. 1,77,7. śame niviṣṭaḥ MBH. 13,3401. śamamāsthitaḥ R. GORR. 1,77,26. svayamāgācchamam MBH. 1,506. indraḥ śamaṃ yayau KATHĀS. 49,196. śamaṃ kuru beruhige dich KATHĀS. 37,236. śamaṃ cakre R. 1,56,22. śama eveha kāryaḥ Spr. (II) 3937. śamaṃ na lebhe R. 2,85,19. śamamāpa R. GORR. 1,57,21. śamaṃ vātmani saṃdhayet KĀM. NĪTIS. 17,28. kriyatāṃ pāṇḍavaiḥ sārdhaṃ śamaḥ so v. a. es werde Friede gemacht MBH. 6,2933. als sthāyibhāva SĀH. D. 238. HALĀY. 1,91. ˚vyasanin Apathie RĀJA-TAR. 2,143. ˚nīcameḍhra PAÑCAV. BR._in_Ind. St. 1,34, N. ewige Ruhe so v. a. Erlösung TRIK. 1,1,133. — 2〉 Ruhe, Beruhigung überh. (z. B. des Meeres), Beschwichtigung, Besänftigung, das Aufhören, Nachlassen, Erlöschen: kṣubhyatprakopāveśasāgaraḥ śamamanīyata RĀJA-TAR. 3,511. aśubhaṃ śamamupayāti VARĀH. BṚH. S. 5,62. VARĀH. BṚH. S. 46,51. śamamupaiti VARĀH. BṚH. S. 5. VARĀH. BṚH. S. 6. gatvā roṣasya vai śamam MBH. 4,785. śamameṣyati mama śokaḥ kathaṃ nu ŚAK. 96. sākaṃ bhūpālaśokena durbhikṣaṃ ca śamaṃ yayau RĀJA-TAR. 2,54. pratibhaya˚ Spr. 5152. meghaunmukhya˚ Spr. 2691. śrama˚ ŚIŚ. 4,62. aśeṣasaṃkleśa˚ BHĀG. P. 3,7,14. nītaḥ pradīpaḥ śamam Spr. (II) 990. yathāgnirna śamaṃ vrajet MĀRK. P. 99,14. śamamupayātu mamāpi cittadāhaḥ UTTARAR. 106,13 (144,13). — 3〉 Hand (vgl. śaya) H. 591. — 4〉 die personif. Gemüthsruhe ist ein Sohn des Tages MBH. 1,2587. des Dharma und Gatte der Prāpti MBH. 1,2596. fg. — 5〉 N. pr. eines Sohnes des Andhaka HARIV. 2015 (śami die neuere Ausg.). des Dharmasūtra BHĀG. P. 9,22,46. — Vgl. niḥ˚.
Böhtlingk 1879 Adjektiv · Substantiv Maskulin
Originaltext · Deutsch · Adjektiv
1. śáma Adj. gezähmt, domesticus ṚV. 1,32,15. 33,15.
Originaltext · Deutsch · Substantiv Maskulin
2. śama — 1〉 m. — a〉 Gemüthsruhe, Seelenruhe. śamaṃ kar sich beruhigen. — b〉 ruhiges Verhalten, so v. a. Frieden, — mit (sārdham). Vgl. ZACH. Beitr. 44. — c〉 Apathie. — d〉 Ruhe in geschlechtlicher Beziehung, so v. a. Impotenz TĀṆḌYA-BR. 17,4,1. — e〉 Ruhe, Beruhigung überh. (z. B. des Meeres), Beschwichtigung, Besänftigung, das Aufhören, Nachlassen, Erlöschen. — f〉 die personificirte Gemüthsruhe ist ein Sohn des Dharma oder des Tages. — g〉 *Hand. Vgl. śaya. — h〉 N. pr. — α〉 eines Fürsten der Nandivega MBH. 5,74,17. — β〉 eines Sohnes des Andhaka. — γ〉 eines Sohnes des Dharmasūtra. — 2〉 f. ā eine best. Genie PĀR. GṚHY. 2,17,10.
Apte 1890 Substantiv Maskulin
Originaltext · Englisch · Substantiv Maskulin
śamaḥ [śam-ghañ] 1 Quiet, tranquillity, calmness. 2 Rest, calm, repose, cessation. 3 Absence or restraint of passions, mental quietness, quietism; śamarate'maratejasi pārthive R. 9. 4; Ki. 10. 10; Ki. 16. 48, Śi. 2. 94; Bg. 10. 4. 4 Allayment, mitigation, ([Page 1034-a]) alleviation, satisfaction, pacification (of grief, thirst, hunger &c.); śamamupayātu mamāpi cittadāhaḥ U. 6. 8; śamameṣyati mama śokaḥ kathaṃ nu vatse Ś. 4. 20. 5 Peace; as in śamopanyāsa Ve. 5. 6 Final emancipation (from all worldly illusions and attachments). 7 The hand. Comp. — aṃtakaḥ the god of love (a destroyer of mental tranquillity). — para a. tranquil, quiet, stoical. — pradhāna a. in whom tranquillity or quietism predominates; śamapradhāneṣu tapodhaneṣu Ś. 2. 7.
Cappeller 1887 Substantiv Maskulin · Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Deutsch · Substantiv Maskulin
2. śama m. Ruhe, bes. Gemütsruhe, Gleichgültigkeit; Besänftigung; das Aufhören, Erlöschen.
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
1. śáma zahm o. arbeitsam.
Burnouf 1866 Substantiv Maskulin
Originaltext · Französisch · Substantiv Maskulin
śama śama m. calme [au propre et au [Page637-2] fig.]; la paix de l'âme produite par la méditation; le repos final. Qqf. main. Qqf. malédiction (pour śapa). śamaka a. qui calme. śamatha m. (sfx. atha) calme, repos. Conseiller, ministre. śamana n. action de calmer, de se calmer; calme; quiétude produite par la méditation. Meurtre; immolation d'un animal. Qqf. pour śapana. — M. Yama. Antilope. — F. śamanī la nuit. śamanasvasṛ f. la Yamunā, sœur de Yama. śamanīṣad m. (sad) rākṣasa. śamala n. lie, sédiment; excrément. śamāntaka m. (anta au c.) l'amour, Kāma.
Quelltextfundstellen (5)
SiSa 2 Fundstellen
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.