Sanskrit-Quelltext als Insight-Motiv

kam कम् – begehren; lieben; wünschen

Partikel · Verbalwurzel · Worttyp nicht bestimmt · Verb

Wörterbuchquellen

AYI Wörterbuch Verbalwurzel

begehren; lieben; wünschen

Cappeller 1891 Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt

kám1 ·interr. or emphasizing particle, esp. after dat. inf.; encl. after nú, sú, & hí.

Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt

kam2 ·(without pres.), pp. kānta (q.v.) wish, desire, love. C. kāmáyate (°ti) the same; kāmaṃ kāmayamāna having a wish. -- anu & abhi wish, desire. ni lust after, long for (acc.).

Monier-Williams 1872 Partikel · Verb

Originaltext · Englisch · Partikel

Kam, ind. See 1. kam, s. v.

Originaltext · Englisch · Partikel

kam 1 . kam, ind. (Gr. κεν), well, bene (op- posed to akam, ‘badly’), a particle placed after the word to which it belongs with an affirmative sense (Well, Yes), which sense, however, is generally so weak that the Indian grammarians are perhaps right in enumerating kam among the expletives; it is often found attached to a dat. case, giving to the latter a stronger meaning, and is generally placed at the end of the Pāda (e. g. ajījana oskadhīr bhojanāya kam, thou didst create the plants for actual food); it is also used as an enclitic with the particles nu, su, and hi, but is nevertheless treated in the Padapāṭha as a separate word. Rarely kam seems to be used, like kad and kim, as an interrogative particle; some- times it occurs, like kim and kad, at the beginning of compounds, marking the strange or unusual cha- racter of anything, [cf. kandarpa]: according to native lexicographers kam means also head; water; food.

Originaltext · Englisch · Verb

kam 2 . kam, A. (not used in the con- jugational tenses) cakame, kamiṣyate, acakamata, kamitum, to wish, desire, long for; to love, be in love with; to have sexual intercourse with: Caus. A. (ep. also P.) kāmayate, -ti, kāma- yāñ-cakre, kāmayiṣyate, acīkamata, kāmayi- tum, to wish, desire, long for (with pot. or inf., e. g. kāmaye bhuñjīta, I wish he may eat; kāmaye dātum, I wish to give); to love, have sexual inter- course with; to be inflamed with love; (with bahu or atyartham) to rate or value highly; to cause any one to love, [cf. also kan]: Desid. cikamiṣate and cikāmayiṣate: Intens. caṅkamyate; [cf. Lat. comis; also amo with loss of the initial; câ-rus for cam-rus; Hib. caemh, ‘love, desire; fine, hand- some, pleasant;’ caomhach, ‘a friend, a companion;’ caomhaim, ‘I save, spare, protect:’ perhaps Old Germ. scim, scimo, ‘splendor;’ Armen. kamim.]

Petersburger 1855 Partikel · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Deutsch · Partikel

1. kám indecl. gaṇa cādi zu P. 1,4,57. gaṇa svarādi zu P. 1,1,37. 1〉 wohl, gut, bene NAIGH. 3,6. NIR. 2,14. NIR. 10,4 (NIR. 2,2. NIR. 3,18.) H. an. 7,7. MED. avy. 52. kaṃ me 'sat ŚAT. BR. 13,8,1,10. ŚAT. BR. 13,8,3,13. ŚAT. BR. 6,1,2,23. ŚAT. BR. 9,1,2,22. kaṃ vai prajāpatiḥ prajābhyaḥ karīrairakuruta ŚAT. BR. 2,5,2,11. āhutayo hyagnaye kam ŚAT. BR. 10,6,2,5. ŚAT. BR. 10,6,5,1. AIT. BR. 6,21. ákam übel, male: na vā amuṃ lokaṃ jagmuṣe kiṃ canākam NIR. 2,14. nāsmā̱ akàṃ bhavati TS. 5,3,7,1. na hi tatra gatāya kasmai canākaṃ bhavati ŚAT. BR. 8,4,1,24. — 2〉 postp. Partikel mit versichernder Bedeutung wohl, ja; aber so abgeschwächt, dass sie von der indischen Grammatik mit Grund zu den Füllwörtern gezählt wird. NIR. 1,9. Dient zur Hervorhebung der Beziehung des Dativs und steht in der Regel am Ende eines Pāda. de̱vebhya̱ḥ kamàvṛṇīta mṛ̱tyuṃ pra̱jāyai̱ kama̱mṛta̱ṃ nāvṛ̀ṇīta ṚV. 10,13,4. i̱ndrā̱gnibhyā̱ṃ kaṃ vṛṣàṇo madanti ṚV. 1,109,3. ajī̀jana̱ oṣàdhī̱rbhojànāya̱ kam ṚV. 5,83,10. ā̱vista̱nvàṃ kṛṇuṣe dṛ̱śe kam ṚV. 1,123,11. ṚV. 1,88,2. ṚV. 1,123,3. ṚV. 2,13,12. ṚV. 4,30,6. ṚV. 9,8,5. AV. 6,61,1. AV. 6,84,1. AV. 9,3,6. AV. 10,6,7. kasmai̱ kamagnìścī̱yatè TS. 5,5,2,3. — 3〉 enklitisch in Verbindung mit den stärkeren Affirmativen nu, su, hi (NAIGH. 3,12), wird aber vom Padapāṭha padap. wie die übrigen Enklitika als selbständiges Wort behandelt. viṣṇo̱rnu kàṃ vī̱ryā̀ṇi pra vòcam ṚV. 1,154,1. ṚV. 2,18,3. ṚV. 7,33,3. tiṣṭhā̱ su kàṃ maghava̱nmā parā̀ gāḥ ṚV. 3,53,2. ṚV. 1,191,6. tve hi ka̱ṃ parvàte̱ na śri̱tānì vra̱tānì ṚV. 2,28,8. ṚV. 2,37,5. AV. 3,13,3. Ausnahmsweise behält das Wort in dieser Verbindung den Ton: pra̱tno hi kamīḍyò adhva̱reṣù AV. 6,110,1. Ueber das angebliche āhíkam s. u. d. W. — 4〉 als Fragewort (wie kad und kim) scheint kam gebraucht zu sein in der Stelle: kamapyū̀he̱ yatsàma̱ñjantì de̱vāḥ ṚV. 10,52,3. — 5〉 am Anf. einiger compp. wie ka, kad u. s. w. das Ausserordentliche, Auffallende einer Erscheinung hervorhebend; vgl. kaṃsāra, kandara und kandarpa. — Nach den Lexicographen noch: 6〉 Wasser (vgl. kaṃja, kaṃdhara, kaṃdhi) NAIGH. 1,12. NIR. 4,18. AK. 2,4,32,11. H. an. MED. — 7〉 Speise NIR. 6,35. — 8〉 Kopf (vgl. kaṃdhara) AK. H. an. MED. — Vgl. śam, 1. ka und zu den Nominalbedeutungen 3. ka.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

2. √kam , perf. cakáme VOP. 8,114, partic. cakamāná NAIG. 2,6; kamiṣyáte; kamitā P. 3,1,31, Sch.; aor. acakamata P. 3,1,48, Vārtt. 7,4,93, Sch.; aor. pass. impers. akāmi VOP. 24,6. Die Special Tempora fehlen. DHĀTUP. 12,10. 1〉 wünschen, begehren, wollen, ein Verlangen haben: ca̱ka̱mā̱nāyà pi̱tvaḥ ṚV. 10,117,2. AV. 19,52,3. ca̱ka̱mā̱naḥ pìbatu du̱gdhama̱ṃśum begierig trinke er ṚV. 5,36,1. sa na cakame ŚAT. BR. 4,1,4,8. ŚAT. BR. 4,1,4,9. yena vayasā kamiṣyate ŚAT. BR. 4,1,5,13. nṛpatiścakame mṛgayāratim RAGH. 9,48. RAGH. 10,54. niṣkraṣṭumarthaṃ cakame kuverāt RAGH. 5,26. BHAṬṬ. 14,82. — 2〉 lieben, der Liebe pflegen: urvaśī purūravasaṃ cakame ŚAT. BR. 11,5,1,1. dṛṣṭvaiva ca sa tāṃ dhīmāṃścakame MBH. 1,2400. ditiḥ — patim . apatyakāmā cakame (euphem. für coire) saṃdhyāyāṃ hṛcchayārditā BHĀG. P. 3,14,7. NALOD. 1,19. — Davon partic. praet. pass. kānta 1〉 begehrt, geliebt; subst. Geliebter, Geliebte; Gatte, Gattin TRIK. 3,3,153. H. 8. H. 515. H. 516. H. an. 2,162. lokakāntāmiva śriyam N. 16,9. tena mama kāntena tava putreṇa HIḌ. 4,35. mama tvapaśyataḥ kāntāmahanyahani vardhate (śokaḥ) R. 5,75,4. R. 5,75,8 N. 11,7. PAÑCAT. 121,10. ŚĀK. 122. ŚĀK. 148. MEGH. 1. MEGH. 73. MEGH. 77. MEGH. 98. ŚṚṄGĀRAT. 1. ŚṚṄGĀRAT. 8. VID. 137. — 2〉 lieblich, schön AK. 3,2,2. TRIK. H. 1444. H. an. MED. kāntapakṣigaṇāni (vanāni) R. 3,12,13. sarvaḥ kāntamātmānaṃ paśyati ŚĀK. 25,4. kānto manmathalekha eṣaḥ ŚĀK. 74, v. l. ŚĀK. 88, v. l. kāntarūpa ad ŚĀK. 19. kāntaṃ vapuḥ RAGH. 2,47. ānana RAGH. 3,17. ṚT. 6,30. ṚT. 6,28. MEGH. 76. BRAHMA-P. in LA. 55,5. Gegens. bhīma RAGH. 1,16. kāntatarā mṛgāḥ R. 3,17,16. kāntā ein liebreizendes weibliches Wesen AK. 2,6,1,3. H. 504. H. an. MED. Vgl. kānti. — Das caus. med. (episch auch act.) in denselben Bedd. P. 3,1,30. P. 3,1,31. VOP. 8,64. VOP. 8,110. kāmayate; kāmayitā P., Sch.; acīkamata P. 3,1,48, Vārtt. 7,4,93, Sch. 1〉 wünschen, begehren, wollen, ein Verlangen haben: adhvàryavo̱ yannàraḥ kā̱mayā̀dhve śru̱ṣṭī vahànto naśa̱thā̱ tadindrè ṚV. 2,14,8. ṚV. 5,44,14. yatrà yatra kā̱mayàte ṚV. 6,75,6. AV. 4,24,5. AV. 6,45,1. AV. 12,1,4. AV. 19,52,5. yaṃ kā̱mayèta paśu̱mānsyā̱ditì (vgl. P. 3,3,157 weiter unten) TS. 1,7,1,4. TS. 5,7,10,3. ŚAT. BR. 2,1,3,6—ŚAT. BR. 2,1,3,8. TAITT. UP. 2,6. ātmane vā yajamānāya vā yaṃ kāmaṃ kāmayate ŚAT. BR. 14,4,1,33. ya evaṃvidi pāpaṃ kāmayate CHĀND. UP. 1,2,8. sa yathā kāmayeta tathā kuryāt ŚAT. BR. 13,8,4,11. ŚAT. BR. 14,6,9,29. ya u te nācīkamanta ŚAT. BR. 11,8,3,5. ŚĀṄKH. ŚR. 6,1,7. manasā hi kāmānkāmayate ŚAT. BR. 14,6,2,7. yaṃ ca kāmayase kāmam MBH. 1,3348. MBH. 1,3350. gamyatāṃ śīghraṃ yatra kāmayase gatim MBH. 4,856. na kāmaye bhartṛvinākṛtā sukham SĀV. 5,52. kāmaye darśanaṃ pitroḥ SĀV. 5,99. PAÑCAT. I, 271. HIT. II, 124. RAGH. 14,4. brāhmaṇyaṃ kāmayāno 'hamidamārabdhavāṃstapaḥ MBH. 13,1891. yajatāṃ kāmayānānāṃ (irgend einen Wunsch auf dem Herzen habend) makhairvipuladakṣiṇaiḥ MBH. 13,1097. kāmaye bhuñjīta oder bhuṅktām P. 3,3,157. bei gleichen Subjecten potent. oder inf. P. 3,3,159. P. 3,3,158. sa cetkāmayate dātuṃ tavaṃ mām MBH. 1,6582. MBH. 1,4002. evaṃrūpaṃ nalaṃ yo vai kāmayecchapitum MBH. 3,2249. fg. kāmayate oder kāmayeta er wünscht oder er wünschte P. 3,3,160. partic. kāmita n. Wunsch, Verlangen: kāmitaṃ sarvaśaste kartāraḥ sma pravaṇāḥ MBH. 1,2187. — 2〉 lieben, der Liebe pflegen: tvaṃ cà mā varuṇa kā̱mayā̀se ṚV. 10,124,5. ṚV. 10,125,5. sa yāmicchetkāmayeta meti ŚAT. BR. 14,9,4,8. sarvānkāmayate yasmātkamerdhātośca — tasmātkanyeha — svatantrā MBH. 3,17110. ahaṃ vaḥ kāmaye sarvā bhāryā mama bhaviṣyatha R. 1,34,16. R. 5,22,5. PAÑCAT. 221,14. BHAṬṬ. 8,81. jānāsi tvaṃ yanmama (Viṣṇu spricht) rūpeṇa kaścitkauliko dārumaye garuḍe samārūḍho rājakanyakāṃ kāmayate PAÑCAT. 48,10. anyatra muñcanti madaprasekamanyaṃ śarīreṇa ca kāmayante (striyaḥ) MṚCCH. 63,8. sītāṃ rāghavaḥ kāmayiṣyate BHAṬṬ. 16,21. dṛṣṭvaiva bhīmasenaṃ sā — kāmayāmāsa rūpeṇāpratimaṃ bhuvi HIḌ. 2,18. MBH. 4,377. kāmayāṃ cakrire kāntāḥ BHAṬṬ. 14,53. subhadrā ca kāmayānena kāminī (prāptā) MBH. 1,400. kāmayānamiva striyaḥ MBH. 2,180. māṃ ca kāmayamāno 'yaṃ rājā pretavaśaṃ gataḥ MBH. 1,4893. akāmāṃ kāmamānasya (sic) śarīraṃ paripīḍyate . inchantīṃ kāmamānasya ratirbhavati śobhanā R. 5,24,37. R. 5,24,38 act.: na hīyaṃ svavaśā bālā kāmayatyadya māmiha . coditaiṣā hyanaṅgena HIḌ. 4,4. HIḌ. 4,5. katham — kāmayeyaṃ pṛthagjanam R. 3,51,28. na ca sītā daśagrīvaṃ manasāpi hi kāmayat R. 6,74,14. akāmo 'pi balātkāmaṃ darśanādeva kāmayet würde vor Liebe entbrennen R. 3,38,20. — 3〉 bahu oder atyartham kāmay hoch anschlagen, einen grossen Werth auf Etwas legen: vahvetatkāmayānasya naitadalpaṃ vijānataḥ . yadahaṃ sā ca suśroṇī dharaṇīmāśritāvubhau R. 5,75,10. vāhi vāta yataḥ kāntā tāṃ spṛṣṭvā māmapi spṛśa . bahvetatkāmayānasya śakyaṃ tenāpi jīvitum .. R. 5,75,8. na cāhaṃ kāmaye 'tyarthaṃ yaḥ syācchatrurmato mama R. 2,23,32. — 4〉 mit caus. Bed. zur Liebe reizen: kanakakamalakāntairānanaiḥ u. s. w. munivaramapi nāryaḥ kāmayante vasante ṚT. 6,30. Nach VOP. 18,22 kāmayati. — Vgl. kan. — anu wünschen: sa devānnānvakāmayataitum AIT. BR. 2,6. — abhi nach Etwas begehren: dāsīṃ kanyāsahasreṇa śarmiṣṭhāmabhikāmaye MBH. 1,3347. tasmin (yajñamahotsave) bhaginyo mama — gamiṣyanti — . ahaṃ ca tasminbhavatābhikāmaye sahopanītaṃ parivarhamarhitum .. BHĀG. P. 4,3,9. — ni sich gelüsten lassen nach (acc.,) begehren: tadagni̱rnyàkāmayata TS. 1,5,1,1. ni cakame ŚAT. BR. 2,2,3,3. ŚAT. BR. 2,3,4,2. jyāyò bhāga̱dheyàṃ nikā̱mayàmānaḥ TS. 1,5,2,2. KĀTY. ŚR. 25,13,17. yā tasya te pādasaroruhārhaṇaṃ nikāmayet BHĀG. P. 5,18,21. — Vgl. nikāma.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

2. kam [vgl. [2:72]] Z. 1 lies: NAIGH. (revision)

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

1. √kam 1〉 ŚĀṄKH. BR. 5,4. PAÑCAV. BR. 22,3,2. — 3〉 VS. PRĀT. 2,16.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

2. kam Z. 1 lies NAIGH. st. NAIG. 1〉 sa̱dyaścàkamā̱nāyà (= bhayahetave Schol.; vgl. cak) pra̱ve̱pa̱nāyà mṛ̱tyavè TAITT. ĀR. 3,15,3. — caus. 1〉 yatra supto na kaṃcana kāmaṃ kāmayate WEBER, RĀMAT. UP. 338. pretya jyotiṣṭvaṃ kāmayamānasya AV. PRĀT. 4,102. pāramaiśvaryaṃ kāmayamānāḥ SARVADARŚANAS. 74,3. kāmita erwünscht KATHĀS. 57,34. — 2〉 akāmānkāmayati yaḥ kāmayānānparityajet Spr. 3366. kāmita geliebt Spr. 1272. — abhi, abhi kamiṣyante TBR. 2,2,7,4. — ni füge hinzu neidisch sein und die Stellen TBR. 1,1,5,6. TBR. 1,4,4,1. nikamaḥ infin. KĀṬH. 26,2. — pra s. prakamana.

Böhtlingk 1879 Partikel · Verbalwurzel

Originaltext · Deutsch · Partikel

1. kám Indecl. — 1〉 wohl, gut, bene. — 2〉 hebt einen vorangehenden Dativ hervor. — 3〉 Fragepartikel.

Originaltext · Deutsch · Partikel

2. kam Indecl. wohl, ja nach nú, sú und hí Einmal im AV. betont.

Originaltext · Deutsch · Partikel

3. *kam Indecl. — 1〉 Wasser. — 2〉 Speise. — 3〉 Kopf.

Originaltext · Deutsch · Verbalwurzel

4. √kam , cakamé (Chr. 29,12), cakamāná, kamiṣyáte; die Special-Tempora fehlen. — 1〉 wünschen, begehren, wollen, ein Verlangen haben. — 2〉 lieben, der Liebe pflegen. — Partic. kānta s. bes. — Caus. kāmáyate, episch auch kāmayati — 1〉 wünschen, begehren, wollen, ein Verlagen haben; mit Acc., Infin. oder *Potent. kāmita erwünscht. — 2〉 lieben, der Liebe pflegen. — 3〉 mit bahu oder atyarthas Etwas hoch anschlagen, einen grossen Werth auf Etwas legen. — 4〉 zur Liebe reizen. — Mit anu Caus. wünschen, mit Acc. — Mit abhi verlangen nach, mit Acc. — Caus. — 1〉 verlangen nach, wünschen; mit Acc. oder Infin. — 2〉 lieben, verliebt sein DAŚAK. 87,10. — Mit ni Simpl. und Caus. sich gelüsten lassen nach, begehren, neidisch sein; mit Acc. — Mit pra in ˚kamana und ˚kamanīya.

Whitney Roots 1885 Verbalwurzel

Originaltext · Englisch · Verbalwurzel

kam — love

Apte 1890 Partikel · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Englisch · Partikel

kam ind. Ved. A particle used as an expletive or enclitic.

Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt

kam 1 10 A. (kāmayate, kāmita, cakame-kāmayāṃcakre, kāṃta) 1 To love, be enamoured of, be in love with; kanye kāmayamānaṃ māṃ na tvaṃ kāmayase kathaṃ Kāv. 1. 63 (an instance of grāmyatā); kalahaṃsako maṃdārikāṃ kāmayate Māl. 1. 2 To long for, wish, desire; na vīrasūśabdamakāmayetāṃ R. 14. 4; niṣkraṣṭumarthaṃ cakame kuberāt R. 5. 26; R. 4. 48; R. 10. 53; Bk. 14. 82. 3 To have intercourse with. 4 To value highly.

Cappeller 1887 Worttyp nicht bestimmt · Verb

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

1. kám wohl, gut (bes. nach einem dativ. Infinit.); auch Fragewort.

Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt

2. kam wohl, ja (nach einigen Partikeln).

Originaltext · Deutsch · Verb

3. kam (ohne Praes.) wünschen, wollen, begehren, lieben; p. p. kānta s. bes.— Caus. kamáyate (˚ti) dass.; kamaṃ kāmaya māna einen Wunsch hegend.

Burnouf 1866 Verbalwurzel · Worttyp nicht bestimmt

Originaltext · Französisch · Verbalwurzel

*kam kam. p. cakame 1 [sans pr. ni impf.]; f2. kamiṣye; pqp. acakame; pp. kānta; gér. kamitvā et kāntvā. Aimer. Désirer, vouloir: yoddhum combattre. — kāmaye 10; f2. kāmayiṣye; pqp. acīkame. mms. Dans les épopées on trouve aussi l'act. kāmayāmi. — Lat. amo (?).

Originaltext · Französisch · Worttyp nicht bestimmt

kam kam, ac. de ka, au commencement de certains composés: eau, air, etc.

Quelltextfundstellen (3)

MandUp 1 Fundstelle
MandUp 3-7: Vier Bewusstseinsweisen 1 Fundstelle

Direkt belegt

SiSa 2 Fundstellen
SiSa 1.71-1.81: Avidyā und Elemente 1 Fundstelle

Direkt belegt

SiSa 5.94-5.101: Mūlādhāra-Siddhis 1 Fundstelle

Direkt belegt

Mit AYI Free weitermachen

Bildquelle: AYI Archiv.