bahis बहिस् – außen; außerhalb
Adverb · Partikel · Präposition · Worttyp nicht bestimmt
Wörterbuchquellen
AYI Wörterbuch Adverb
außen; außerhalb
Cappeller 1891 Adverb · Präposition
Originaltext · Englisch · Adverb · Präposition
bahís ·adv. & prep. (w. abl. or --°) outward, abroad, outside, out. -- With kṛ (pp. bahiṣkṛta) drive away, turn out of (abl.), exclude from (abl. or loc.); cast off, give up, renounce; w. bhū come forth or out of (abl.).
Monier-Williams 1872 Partikel
Originaltext · Englisch · Partikel
bahis bahis, ind. (in the later language more usually vahis, q. v.; the final s is changed before k and p into ṣ according to Pāṇ. VIII. 3, 41), out, without, outside (a house, village, city, kingdom, &c., with abl.); on the outside, outwards, out-of-doors; vahir gam, vahir yā, &c., to go out; rāṣṭrād or viṣayād vahiṣ kṛ, to place outside the king- dom, banish from the realm.
Petersburger 1855 Adverb · Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Deutsch · Adverb
bahís adv. praep. gaṇa svarādi zu P. 1,1,37. Der Auslaut geht vor ka und pa in ṣa über P. 8,3,41. draussen (ausserhalb des Hauses, des Dorfes, der Stadt, des Reiches u. s. w.), von aussen, hinaus, ausserhalb von (abl.) AK. 3,4,25,189. AK. 3,4,5,17 H. 1541. P. 2,1,12. VOP. 5,21. taṃ bahirdhanvodavahan AIT. BR. 2,19. bahirvedeḥ ŚAT. BR. 9,4,2,3. kulāyāt ŚAT. BR. 14,7,1,13. ŚAT. BR. 14,6,9,30. ĀŚV. ŚR. 10,8. KĀTY. ŚR. 2,4,46. KĀTY. ŚR. 16,2,22. KAUŚ. 74. LĀṬY. 4,2,4. LĀṬY. 4,6,19. M. 2,79. M. 4,72. M. 4,96. M. 4,97. M. 5,68. M. 11,182. ŚĀK. CH. 56,6. RĀJA-TAR. 3,16. RĀJA-TAR. 3,184. RĀJA-TAR. 4,63. RĀJA-TAR. 5,353. RĀJA-TAR. 6,43. PAÑCAT. 226,22. KATHĀS. 3,63. KATHĀS. 4,56. KATHĀS. 4,10. KATHĀS. 4,111. KATHĀS. 17,70. KATHĀS. 23,36. jhaṭiti praviśa gehaṃ mā vahistiṣṭha Spr. 990. BHĀG. P. 3,11,39. BHĀG. P. 3,19,24. BHĀG. P. 4,24,55. BHĀG. P. 5,1,34. AK. 2,6,2,32. Spr. 1552. kaḥ svabhāvagabhīrāṇāṃ lakṣayedbahirāpadam Spr. 3891. mukhabāhūrupajjānāṃ yā loke jātayo bahiḥ M. 10,45. PRAB. 48,11. SĀH. D. 62,8. SĀH. D. 62,11. bahirgrāmātpratiśrayaḥ M. 10,51. YĀJÑ. 2,272. janapadādbahiḥ R. 2,53,2. R. 1,60,30. SŪRYAS. 3,5. SŪRYAS. 12,13. SŪRYAS. 12,13. SŪRYAS. 12,16. RAGH. 8,14. KATHĀS. 6,41. KATHĀS. 7,45. KATHĀS. 8,12. KATHĀS. 19,23. KATHĀS. 38,54. RĀJA-TAR. 1,238. RĀJA-TAR. 4,515. BHAR._zu_ŚĀK. 3,6. PRAB. 41,9. BHĀG. P. 3,11,6. BHĀG. P. 3,11,22. (bhāṣā) bahiścedbhāṣyate dharmānniyatādvyāvahārikāt M. 8,164. vahistvaṃ kṣatradharmataḥ MBH. 14,2304. MĀRK. P. 27,5. tadbahiḥ ausserhalb desselben Spr. 3612. a˚ inwendig, im Herzen BHĀG. P. 3,9,37. bahirgrāmānninayeran YĀJÑ. 3,295. MBH. 4,795. MṚCCH. 98,24. KATHĀS. 10,110. vaha RĀJA-TAR. 4,570. car BHĀG. P. 6,18,49. yā BHĀG. P. 4,29,8. prāṇā yāntu vahiḥ CĀT. 2. KATHĀS. 28,143. gam KATHĀS. 5,39. KATHĀS. 6,156. KATHĀS. 20,118. AK. 3,3,18. ŚUK. 44,4. nirgam KATHĀS. 5,8. KATHĀS. 7,20. MĀRK. P. 22,46. MĀRK. P. 23,91. H. 1034. niryā VID. 114. niṣkram PAÑCAT. 233,4. niṣpat ARJ. 10,62. niḥsar HIT. 14,21. HIT. 25,2. HIT. 58,8. saṃsāraduḥkhaṃ bahirutkṣipanti BHĀG. P. 3,5,38. bhū Z. d. d. m. G. 14,575,24. jalādbahirbhava komme aus dem Wasser heraus PAÑCAT. 141,19. grāmavahirbhūta aus dem Dorfe herausgetreten P. 3,1,119, Sch. rāṣṭrādenaṃ bahiḥ kuryāt verjagen aus M. 8,380. viṣayādbahiṣkṛtaḥ Spr. 22. HIT. 115,9. Z. d. d. m. G. 14,572,22. ye tvagnayo narendrasya agnyāgārādbahiṣkṛtāḥ herausgenommen R. 2,76,13. bahiṣkṛtā himavatā gaṅgayā ca bahiṣkṛtāḥ . sarasvatyā yamunayā kurukṣetreṇa cāpi ye .. ausserhalb des Him u. s. w. wohnend MBH. 8,2029. vahiḥ kuryuḥ sarvakāryeṣu caiva tam ausschliessen YĀJÑ. 3,295. jñātibahiṣkṛta von den Blutsverwandten verstossen KĀM. NĪTIS. 9,23. tāpasairavahiṣkṛtām R. 3,77,17. īrṣyāroṣau bahiṣkṛtya pītaśeṣamivodakam von sich abwerfen R. SCHL. 2,27,8. sparśānkṛtvā bahirbāhyān BHĀG. 5,27. somāhutyā bahiṣkṛtau ausgeschlossen von BHĀG. P. 9,3,26. sarvadharmabahiṣkṛta M. 9,238. YĀJÑ. 1,93. MBH. 3,13353. MBH. 14,2306. tīrthairbahiṣkṛtaḥ frei von RĀJA-TAR. 1,38. cetanayā bahiṣkṛte hutāśane BHĀG. P. 4,21,40. kāmabhoga˚ ermangelnd des Liebesgenusses, des Liebesgenusses zu pflegen nicht vermögend MBH. 3,10353. KATHĀS. 7,23. yajñadāna˚ sich enthaltend MBH. 3,1760. rasajñāna˚ beraubt, ermangelnd, nicht besitzend MBH. 13,4045. sarvadoṣa˚ R. 3,41,34. KATHĀS. 27,208. rāgadveṣa˚ frei von RĀJA-TAR. 1,7. RĀJA-TAR. 1,91. RĀJA-TAR. 3,329. RĀJA-TAR. 6,118. lakṣmī˚ RĀJA-TAR. 153. bahiṣkṛta und bahirgata so v. a. zur Erscheinung gekommen, leibhaftig erschienen: tasyāmajani me sutaḥ . bahiṣkṛtaḥ kulasyeva kṛtsnasya hṛdayotsavaḥ KATHĀS. 22,153. bahirgatamivānantaṃ tadviveśa purottamam KATHĀS. 10,49. acireṇa ca tāṃ prāpa purīm — bahirgatāmivātmīyadeśadarśanirvṛtim VID. 325. — Vgl. bāhya.
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
bahis , bahiṣkṛto 'hamartheṣu (in der Bed. des abl.) saṃnikarṣācca R. 7,59,5. Zum Schluss vgl. noch guhasenaṃ samāśvāsamiva mūrtidharaṃ bahiḥ leibhaftig KATHĀS. 13,181.
Böhtlingk 1879 Adverb · Partikel
Originaltext · Deutsch · Adverb · Partikel
bahís Adv. Praep. — 1〉 draussen (ausserhalb des Hauses, des Dorfes, der Stadt, des Reiches u. s. w.), von aussen, hinaus, ausserhalb von (Abl. oder im Comp. vorangehend). — Mit kar verjagen aus (Abl.), verstossen, ausschliessen von (Abl. oder Loc.), von sich stossen, abwerfen ablegen, entsagen. bahiṣkṛta herausgenommen aus (Abl.) verjagt aus (Abl.), verstossen von (im Comp. vorangehend), ausserhalb —, nicht im Bereich von (Instr.) wohnend, ausgeschlossen von (Abl. oder im Comp. vorangehend); frei von, entbehrend, ermangelnd, beraubt, sich enthaltend (die Ergänzung im Instr. oder im Comp. vorangehend). — Mit bhū herauskommen, — aus (Abl.) — 2〉 hinaus, so v. a. in äusserer Erscheinung, leibhaftig. bahirgata und bahiṣkṛta zur äusseren Erscheinung gekommen, — gebracht, so v. a. leibhaftig erschienen.
Apte 1890 Partikel
Originaltext · Englisch · Partikel
bahis ind. 1 Out of, outside (with abl.); nivasannāvasathe purādbahiḥ R. 8. 14; R. 11. 29. 2 On the outside, out of doors (opp. aṃtaḥ); bahirgaccha 3 Externally, outwardly; aṃtarbahiḥ purata eva vivartamānāṃ Māl. 1. 40, Māl. 1. 14; H. 1. 94 4 A part, separately. 5 Beside, except. Comp. — aṃga a. outer, external. — (gaṃ) 1 an external part. 2 an outer limb. 3 property. 4 a stranger. 5 the preliminary part of a religious ceremony. — iṃdriyaṃ an external organ or sense, an organ of action. — upādhiḥ an external condition or circumstance; na khalu bahirupādhīn pritayaḥ saṃśrayaṃte Māl. 1. 24. — kuṭīcaraḥ a crab. — gehaṃ ind. out of doors, abroad. — cara a. outer, external, outward; bahiścarāḥ prāṇāḥ Dk. — (raḥ) a crab. — deśaḥ 1 a foreign country. 2 the outskirts of a village. 3 a place without a town or village. — dvāraṃ an outer door. — niḥsāraṇaṃ expulsion. — prāṇaḥ 1 the external or outer breath or life; (hence) anything as dear as life. 2 money. — bhava a. external. — bhavanaṃ emanation. — bhūta a. expelled. 2 expired ([Page 0791-c]) (time &c.). 3 inattentive, car less. — mukha a. 1 turning one's face away from. 2 averse from, indifferent to. 3 greatly devoted to external things. 4 coming out of the mouth. — (khaḥ) a god or deity. — yātrā, -yānaṃ excursion, expedition abroad. — yoga a. external. — laṃba a. obtuse-angled. — (baḥ) an obtuseangled triangle. — lāpikā a kind of enigma. — vikāraḥ syphilis. — vṛtti f. an external aspect or appearance; Pt. 4. 87. — vyasanaṃ licentiousness, immorality, evil or lewd practices. — byasanin a. dissolute, lewd.
Cappeller 1887 Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
bahís draußen, außerhalb (Abl.) Mit kar herausjagen, verstoßen, ausschließen [Page291-2] von (Abl.); bahiṣkṛta verstoßen, ausgeschlossen von (Abl.), ermangelnd, beraubt, sich enthaltend (Instr. o. —˚).
Burnouf 1866 Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Französisch · Worttyp nicht bestimmt
bahis bahis cf. vahis.
Abgeleitete Wörter
Quelltextfundstellen (50)
DYS 6 Fundstellen
DYS 154–167: Vajrolī für den männlichen Yogi 4 Fundstellen
Direkt belegt
HP 13 Fundstellen
HP 4.11*15-4.11*28: Raum und Laya 5 Fundstellen
Direkt belegt
-
HP 4.11*21 Segment 3
-
HP 4.11*21 Segment 12
Über Ableitungen belegt
-
HP 4.11*15 Segment 10
-
HP 4.11*16 Segment 1
-
HP 4.11*22 Segment 1
HTK 3 Fundstellen
MandUp 2 Fundstellen
PYS 4 Fundstellen
SiSa 10 Fundstellen
Weitere 4 Quelltextseiten
SS 3 Fundstellen
SVU 1 Fundstelle
VBT 8 Fundstellen
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.