sidh सिध् – gelingen; vollenden
Adjektiv · Verbalwurzel · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt · Verb
Wörterbuchquellen
AYI Wörterbuch Verbalwurzel
gelingen; vollenden
Cappeller 1891 Verb
Originaltext · Englisch · Verb
sidh sédhati sédha°te1 ·v drive off, scare away. -- apa & ava = S. ā C. āsedhayati cause to be arrested. vyā keep off, prevent. ud drive aside. ni drive away, keep off, hinder, prevent, forbid. C. ward off, keep back, interdict, deny. nis drive away. pra A.M. drive on. prati drive away, ward off, seek to divert from (abl.); omit, suppress; prevent, forbid, refuse, deny. C. ward off, keep back, refuse, forbid, deny. saṃprati keep back. -- Cf. pratiṣiddha, vipratiṣiddha.
Originaltext · Englisch · Verb
sidh sídhyati (sídhya°te)2 ·v pp. siddha (q.v.) reach an aim, hit the mark; succeed, be fulfilled or accomplished; result, follow, be valid, boot, avail; submit to, obey (gen.); reach the highest aim, become perfect or blessed. -- abhi succeed, be accomplished or perfected; acquire, obtain. pra succeed; result, follow. sam succeed, be accomplished; become perfect or blessed. -- Cf. prásiddha, saṃsiddha.
Monier-Williams 1872 Worttyp nicht bestimmt
Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt
sidh 1 . sidh (according to Vopa-deva VIII. 41. the s of this rt. is not changed to ṣ after prepositions; cf. pari-sidh), cl. 1. P. sedhati, siṣedha, sedhiṣyati, asedhīt, sedhi- tum, to go, (in Naigh. II. 14. sedhati is enume- rated among the gati-karmāṇaḥ); to go towards, reach, strike, hit (Ved.).
Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt
sidh 2 . sidh (this rt. allows the change of s to ṣ after prepositions, cf. prati- ṣidh), cl. 1. P. (ep. also A.) sedhati (-te), si- ṣedha, setsyati or sedhiṣyati, asaitsīt or ase- dhīt, seddhum or sedhitum, to drive off, ward off, keep off, restrain, hinder; to interdict; to ordain, instruct; to turn out well or auspiciously: Caus. sedhayati, -yitum: Desid. of Caus. siṣedhayi- ṣati: Desid. sisedhiṣati, sisidhiṣati, siṣit- sati: Intens. seṣidhyate, seṣeddhi.
Originaltext · Englisch · Worttyp nicht bestimmt
sidh 3 . sidh (connected with rt. sādh), cl. 4. P. sidhyati (ep. also A. -te), si- ṣedha, setsyati, asidhat, seddhum, to be accom- plished, be fulfilled, be effected; to be successful, succeed; to be settled or established; to be valid; to be proved or demonstrated; to be thoroughly prepared or cooked; to attain an object, hit an aim, fall true (with loc., e. g. iṣuḥ sidhyati lakṣye, the arrow falls true on the mark): Pass. sidhyate, Aor. asedhi, to be completed or concluded, &c.: Caus. sedhayati, with reference to sacred things; sādhayati, -yitum, with reference to secular things, (Pāṇ. VI. 1, 49; see rt. sādh); to accomplish, complete, effect, settle, perform: Desid. siṣitsati: Intens. seṣidhyate, seṣeddhi.
Petersburger 1855 Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Worttyp nicht bestimmt · Verb
Originaltext · Deutsch · Adjektiv · Substantiv Maskulin · Substantiv Neutrum · Verb
2. sidh (vgl. sādh), sídhyati DHĀTUP. 26,83 (saṃrāddhau). siṣedha, asaitsīt, setsyati (vgl. Kār. 4. Kār. 8 aus SIDDH. K._zu_P. 7,2,10). med. nur des Metrums wegen. 1〉 zum Ziel kommen, treffen: iṣavaḥ sidhyanti lakṣye cale ŚĀK. 38. — 2〉 frommen, fruchten, Erfolg haben; gelingen, in Erfüllung gehen, zu Stande kommen: nāsmaì vi̱dyunna tànya̱tuḥ sìṣedha nicht half ihm Donner und Blitz ṚV. 1,32,13. yasmā̀dṛ̱te na sidhyàti ya̱jñaḥ ṚV. 1,18,7. nahi prajñāpetā dhīḥ kā ca na sidhyet KAUṢ. UP. 3,7. kṛtaḥ puruṣakāraśca so 'pi daivena sidhyati Spr. (II) 1852. daivaṃ hi mānuṣopetaṃ bhṛśaṃ sidhyati Spr. (II) 2972. Spr. (II) 5124. Spr. (II) 5161. upāyāḥ sāma u. s. w. samyakprayuktāḥ sidhyeyuḥ YĀJÑ. 1,345. yadi yuddhāni vacanaiḥ sidhyeyuḥ (siddheyuḥ ed. Calc., yotsyante die neuere Ausg.) HARIV. 10745. setsyate sa ca kāryārthaḥ HARIV. 3125. HARIV. 3979. R. 5,1,91. tathāsya sarvārthāḥ sidhyanti Spr. (II) 5134. DAŚAK. 89,12. udyamena hi sidhyanti kāryāṇi na manorathaiḥ Spr. (II) 1249. Spr. (II) 3215. Spr. (II) 7508. KATHĀS. 18,243. BHAṬṬ. 12,14. kriyā sādhyeṣvapi na sidhyati SUŚR. 1,127,20. kuśalānyāśu sidhyanti netarāṇi kṛtāni yat BHĀG. P. 1,18,7. vicchidyante samārambhāḥ sidhyante cāpi daivataḥ Spr. (II) 6062. parākramāḥ R. 2,25,19. vikramāḥ R. 5,80,9. manorathāḥ R. 2,25,37. Spr. (II) 1248. icchā KATHĀS. 6,157. vāñchā KATHĀS. 9,21. īpsitam KATHĀS. 22,170. samīhitam KATHĀS. 37,29. mānasaḥ saṃkalpaḥ MBH. 5,2339 (med.). BHĀG. P. 8,24,60. pratijñā KATHĀS. 38,41. yatne kṛte yadi na sidhyati ko 'tra doṣaḥ Spr. (II) 1255. Spr. (II) 3514. VARĀH. BṚH. S. 98,7. VARĀH. BṚH. S. 104,61. KATHĀS. 15,24. KATHĀS. 15,61. KATHĀS. 15,34. KATHĀS. 67,52. yadi vacanamātrādevādhipatyaṃ sidhyati HIT. 84,7. Verz. d. Oxf. H. 68,a,3 v. u. (setsyati st. sepsati zu lesen). Verz. d. Oxf. H. 256,b,9. RĀJA-TAR. 4,564. SARVADARŚANAS. 15,9. SARVADARŚANAS. 97,12. SARVADARŚANAS. 126,7. SARVADARŚANAS. 147,2. LALIT. ed. Calc. 271,15. LALIT. ed. Calc. 271,16 (sidhyatām ohne Noth st. sidhyatu). so v. a. entstehen: sidhyanti jīvantyuta vardhamānāḥ . lokā yataḥ BHĀG. P. 8,5,33. — 3〉 giltig sein: samakṣadarśanātsākṣyaṃ śravaṇāccaiva sidhyati M. 8,74. vyavahāraḥ M. 163. YĀJÑ. 2,32. (vṛddhiḥ Zins) kṛtānusārādadhikā vyatiriktā na sidhyati M. 8,152. — 4〉 Jmd (gen.) zu Theil werden PRAB. 61,14. — 5〉 in Ordnung kommen, geheilt werden: kākaṇaṃ naiva sidhyati ist unheilbar CARAKA 8,5. ye ye grahā na sidhyanti SUŚR. 2,536,8. yenaiṣa me karśito 'tiriraṃsayātmā . sidhyeta BHĀG. P. 3,23,11. — 6〉 sich aus Etwas ergeben, folgen, sich als richtig erweisen, bewiesen sein: tena sidhyati māṇavaḥ Kār. zu P. 4,1,161. PAT. (unzählige Male). tadasmānna sidhyati PAÑCAT. 59,9. Comm. zu TS. PRĀT. 2,25. TS. PRĀT. 8,8. TS. PRĀT. 8,16. TS. PRĀT. 9,7. TS. PRĀT. 13,14. TS. PRĀT. 16,18. zu JAIM. 1,9. SARVADARŚANAS. 28,16. SARVADARŚANAS. 126,9 (mā saitsīt) SARVADARŚANAS. 137,6. — 7〉 sich in Jmdes Willen fügen, nachgeben: evaṃ kaliṅgasenāsau tava — setsyati KATHĀS. 30,17. api vīryotkaṭaḥ śatruryato bhedena sidhyati KATHĀS. 434. KATHĀS. 3435 (oder zu 8). — 8〉 sein Ziel erreichen, Erfolg haben (von Personen): sidhyanti karmasu mahatsvapi yanniyojyāḥ Spr. (II) 7050. Spr. (II) 3435 (oder zu 7). anarthāḥ saṃśayāvasthāḥ sidhyante muktasaṃśayāḥ MBH. 3,1244. das höchste Ziel erreichen, vollkommen —, glückselig werden MBH. 3,29. MBH. 3,8203. R. 7,36,45. ŚATR. 1,285. BHĀG. P. 4,12,49. BHĀG. P. 5,18,10. BHĀG. P. 6,14,4. — partic. siddha 1〉 adj. a〉 getroffen: siddhalakṣeṇa bāṇena KATHĀS. 112,56. — b〉 erfolgt, gelungen, zu Stande gekommen, erreicht, vollbracht; = niṣpanna AK. 3,2,50. TRIK. 3,3,224 (niṣpandana?) H. 1487. H. an. 2,255. MED. dh. 24. kārya Spr. (II) 3216. sāmasiddhāni kāryāṇi Spr. (II) 7012. Spr. (II) 7018. sāhasasiddhakārya VARĀH. BṚH. S. 69,28. satkarman (satkarma ja˚ zu schreiben) RĀJA-TAR. 5,115. artha DAŚAK. 89,9. BHĀG. P. 2,2,3. ārambha MEGH. 72. manorathāḥ PRAB. 18,4. prayojana PAÑCAT. 44,10. samīhita HIT. 44,7. svāyudhaikasiddhe mṛgayārase KATHĀS. 21,16. nimittaiḥ sādhyasiddhaiḥ die noch in Erfüllung gehen sollten und die schon in Erfüllung gegangen waren R. 5,28,16. — c〉 eingegangen (von Geldern): artha Spr. (II) 4500. — d〉 verfertigt: bhramasiddho dantidantajaḥ śaṅkuḥ GOLĀDHY. YANTRĀDHY. 9. zubereitet, fertig gemacht, gekocht u. s. w. TRIK. 2,7,11. H. 412. M. 3,84. M. 3,121. MBH. 13,2769. HARIV. 8441. R. 1,65,5. R. 3,52,51. SUŚR. 2,66,14. PAÑCAT. 116,22. BHĀG. P. 4,13,36. ardha˚ MĀRK. P. 51,33. su˚ Spr. (II) 4216. anala˚ MBH. 3,2943. ukhā˚ H. 411. sṛgālavinnā˚ SUŚR. 2,38,7. bastāṇḍa˚ SUŚR. 155,1. — e〉 giltig: a˚ P. 6,1,86. P. 6,4,22. P. 8,2,1. — f〉 zu Theil geworden: tapaḥprabhāvasiddhābhirviśeṣapratipattibhiḥ RAGH. 15,12. naisargikī surabhiṇaḥ kusumasya siddhā mūrdhni sthitiḥ so v. a. eigenthümlich, eigen UTTAR. 7,1 (UTTAR. 10,8 = MĀLATĪM. 160,5). avihita˚ so v. a. unerkünstelt, natürlich UTTAR. 113,16 (154,3). akaruṇatvam u. s. w. prakṛtisiddhaṃ hi durātmanām von Natur eigen Spr. (II) 3. Spr. (II) 6147. svabhāva˚ Spr. (II) 5690. nisarga˚ Spr. (II) 5857. jāti˚ KATHĀS. 39,108. siddha = nitya TRIK. 3,3,224. H. an._bei_PAT. in der Einl zu MAHĀBH. (1,12,a lith. Ausg.) ist siddha = nitya so v. a. unvergänglich, unveränderlich; so sage man siddhā dyauḥ, siddhā pṛthivī, siddhamākāśam. — g〉 in Ordnung gekommen, geheilt: eine Person Spr. (II) 356. — h〉 aus Etwas sich ergebend, — folgend, feststehend, sich als richtig erweisend, erwiesend, erwiesen, bewiesen: sākṣipratyayasiddhāni kāryāṇi M. 8,178. Spr. (II) 4051. SĀṂKHYAK. 6. SĀṂKHYAK. 14. SĀṂKHYAK. 18. fg. TARKAS. 40. TARKAS. 43. TARKAS. 59. BHĀṢĀP. 20. SARVADARŚANAS. 8,9. SARVADARŚANAS. 12,14. SARVADARŚANAS. 16,8. SARVADARŚANAS. 17,10. PAT. (unzählige Male). SIDDH. K._zu_P. 2,2,11. Schol. zu P. 1,1,62. P. 1,3,61. zu TS. PRĀT. 1,11. TS. PRĀT. 1,14. TS. PRĀT. 4,3. TS. PRĀT. 5,26. TS. PRĀT. 8,21. pratyakṣa˚ SĀH. D. 2,2. svabhāva˚ selbstverständlich KĀŚ._zu_P. 1,2,53. — i〉 feststehend so v. a. bekannt; = prasiddha H. an. ŚABDAR._im_ŚKDR. ĀŚV. ŚR. 9,1,2. viṣṭārapaṅkti Ind. St. 8,97. fgg. bṛhatī Ind. St. 244. Ind. St. 417. Ind. St. 424. Ind. St. 10,407. ātmaiva siddho 'dvitīyaḥ Ind. St. 9,162. RĀJA-TAR. 1,190. prāk˚ RĀJA-TAR. 4,141. siddhatara bekannter, berühmter R. 1,32,25 (R. 1,33,24 GORR.). in comp. mit einem im loc. gedachten Worte, das seinen Ton bewahrt, P. 2,1,41. P. 6,2,32. P. 6,3,19. sāṃkāśya˚ Schol. loka˚ HARIV. 3734. BHĀG. P. 10,18,16. SARVADARŚANAS. 3,14. — k〉 wirksam, Zauberkraft besitzend: leblose Gegenstände Spr. (II) 7046. VET. in LA. (III) 3,15. RĀJA-TAR. 1,110. Vgl. siddhakajjala u. s. w. — l〉 zu Willen seiend, zu Jmdes (gen.) Verfügung stehend (insbes. von Geistern und andern Zaubermitteln): siddhā yasya sarasvatī bhagavatī Z. d. d. m. G. 27,77. yakṣiṇī KATHĀS. 10,178. vetāla KATHĀS. 18,177. piśāca KATHĀS. 28,169. KATHĀS. 49,184. KATHĀS. 109,104. PAÑCAT. 250,12. ˚sādhana Verz. d. Oxf. H. 86,a,21. siddhāni cāsya ratnāni vidyāśca KATHĀS. 46,188. KATHĀS. 109,19. KATHĀS. 109,21. — m〉 der sein Ziel erreicht hat BHĀG. P. 10,22,27. der das höchste Ziel erreicht hat, zur Vollkommenheit gelangt —, Meister geworden in Etwas (geht im comp. voran) VARĀH. BṚH. 21 (19), 2. mantra˚ MBH. 1,6310. karma˚ MBH. 1,6356. tapaḥ˚ MBH. 1,7668. R. 1,47,11. BHĀG. P. 7,3,17. anarthāya Meister im Unheilstiften KATHĀS. 28,185. — n〉 vollkommen geworden so v. a. in den Besitz übernatürlicher Kräfte gelangt, den Naturgesetzen nicht mehr unterworfen; = mukta H. an. siddho 'hyatra mahātapāḥ R. 1,31,3. R. GORR. 1,36,12. R. GORR. 2,98,7. R. GORR. 3,6,22. Śiva MBH. 14,196. Spr. (II) 2784. KATHĀS. 5,135. KATHĀS. 121,79. BHĀG. P. 3,23,8. BHĀG. P. 6,12,19. saṃkalpa˚ MBH. 5,7490. janmauṣadhitapomattrayoga˚ BHĀG. P. 4,6,9. nitya˚, yoga˚ COLEBR. Misc. Ess. 1,381. asiddhasya hatā vidyā verloren ist der Zauberspruch für den, der nicht die Zaubermacht besitzt, Spr. (II) 3754 (hier anders gefasst). subst. Seher, Wahrsager, Zauberer HĀR. 161. siddhānāmayamādeśaḥ Spr. (II) 6758. RATNĀV. 103,16. KATHĀS. 44,88. RĀJA-TAR. 3,468. PAÑCAT. 242,21. suvarṇa˚ PAÑCAT. 243,1. fgg. — 2〉 m. a〉 ein Vollendeter, Glückseliger, Bez. einer Klasse von Halbgöttern (wie Kapila, Vyāsa, Vasiṣṭha, Viśvāmitra, Bharadvāja), denen übernatürliche Kräfte, insbes. das Fliegen durch den Luftraum, beigeschrieben werden, AK. 1,1,1,6. H. an. MED. (vyāsādi und bhedo devayoneḥ als zwei Bedd.). HALĀY. 1,87. ĀŚV. GṚHY. 3,4,1. MBH. 1,2570. MBH. 3,1748. MBH. 3,1765. MBH. 3,1786. MBH. 3,1830. MBH. 12,6788. MBH. 13,1777. BHAG. 10,26. fg. BHAG. 11,21. fg. BHAG. 11,36. R. 1,51,23. R. 2,70,30. R. 2,95,13. R. 2,112,2. R. GORR. 2,34,22. R. GORR. 2,101,23. MEGH. 22. MEGH. 46. MEGH. 56. RAGH. 3,57. KUMĀRAS. 1,6. SŪRYAS. 12,28. VARĀH. BṚH. S. 13,8. VARĀH. BṚH. S. 48,25. VARĀH. BṚH. S. 48,55. VARĀH. BṚH. S. 74,19. Spr. (II) 7047. KATHĀS. 20,179. KATHĀS. 32,30. RĀJA-TAR. 1,285. RĀJA-TAR. 2,165. RĀJA-TAR. 3,267. RĀJA-TAR. 3,272. RĀJA-TAR. 3,450. RĀJA-TAR. 5,66. VP. 227. MĀRK. P. 63,25. BHĀG. P. 3,4,9. BHĀG. P. 3,20,44. BHĀG. P. 3,33,32. BHĀG. P. 4,15,7. BHĀG. P. 4,18,19. BHĀG. P. 4,31,2. BHĀG. P. 9,3,13. BRAHMA-P. in LA. (III) 49,18. SARVADARŚANAS. 99,5. PAÑCAR. 1,1,1. PAÑCAR. 4,1,5. ˚yoṣit BHĀG. P. 4,6,11. siddhāṅganā MEGH. 14. siddhā f. R. 3,2,7. R. 3,77,8. — b〉 bei den Jaina Bez. eines Jina und daher der Zahl vierundzwanzig GAṆIT. PRATYABDAŚ. 22. SPAṢṬĀDH. 4. TRIPR. 62. — c〉 Bez. einer best. Constellation MED. KOṢṬHĪPR._im_ŚKDR. — d〉 N. pr. α〉 pl. eines Volkes MBH. 6,364 (VP. 192). — β〉 eines Devagandharva MBH. 1,2554. — γ〉 eines Rājarṣi MBH. 2,320. eines Fürsten RĀJA-TAR. 1,276. eines Bruders des Jajja RĀJA-TAR. 4,519. eines Brahmanen TĀRAN. 4. TĀRAN. 24. — e〉 = vyavahāra (wohl adj. in der Bed. giltig) ŚABDAR._im_ŚKDR. = kṛṣṇadhustūra und guḍa RĀJAN._im_ŚKDR. — 3〉 f. ā. a〉 adj. am Ende von Hetärennamen SĀH. D. 426. — b〉 eine best. Pflanze, = ṛddhi RĀJAN. 5,28. — c〉 eine Art Fee (yoginī) JĀTAKADĪPIKĀ_im_ŚKDR. — d〉 eine Vollendete, Glückselige; s. u. 2〉a〉 am Ende. — 4〉 n. a〉 Zaubermacht, übernatürliche Kraft: yaddhṛtvā paṭhanātsiddhāḥ siddhāni prāpnuvanti ca PAÑCAR. 1,5,11. aṇimā u. s. w. vāksiddhaṃ siddhaṃ saptadaśa smṛtam PAÑCAR. 2,8,4. — b〉 Kochsalz (saindhavalavaṇa) RĀJAN. 6,90. śuddha v. l. — c〉 siddhaṃ puram ungenau für siddhapuram d. i. siddhānāṃ puram GOLĀDHY. BHUVANAK. 26. eben so siddhe nārāyaṇakṣetre für nārāyaṇasya siddhakṣetre PAÑCAR. 1,2,3. — Vgl. arthasiddha, manoratha˚, mantra˚, yathā˚, rasa˚, śveta˚, sarvārtha˚, saha˚, sva˚. — caus. 1〉 sedhayati (pāralaukike) P. 6,1,49. Jmdes Wissen an den Tag legen: tapastāpasaṃ sedhayati, svānyevainaṃ karmāṇi sedhayanti = jñānamasya prakāśayati (˚nti) PAT. eher glückselig machen. — 2〉 sādhayati P. 6,1,49; s. u. 1. sādh. — anu partic. ˚siddha allmählich zu Stande gekommen: tapasā kramānusiddhena BHĀG. P. 4,23,8. — abhi 1〉 gelingen, zu Stande kommen: artho 'bhisidhyati MBH. 12,7427. — 2〉 erlangen, erreichen, gewinnen; mit acc. CHĀND. UP. 7,4,3. — pra 1〉 gelingen, erfolgen, zu Stande kommen M. 11,237. śarīrayātrāpi ca te na prasidhyedakarmaṇaḥ BHAG. 3,8. na brāhmaṇaḥ sādhayate havyaṃ daivātprasidhyati MBH. 13,1536. prasidhyatā samāgamena Spr. (II) 272. arthaḥ Spr. (II) 3618. VARĀH. BṚH. S. 104,61. yatkarma svayameva prasidhyati VOP. 24,8. tāsāmāyācitam — tvatprasādātprasidhyatām (am Ende eines Śloka!) R. GORR. 2,1,40. — 2〉 sich ergeben, seine Erklärung finden: sarvaṃ vedātprasidhyati M. 12,97. fg. tathaikavṛttitā tayoḥ svaraśca me prasidhyati Kār. zu P. 3,1,122. — partic. prásiddha 1〉 zu Stande gekommen, vollbracht: aprasiddhaṃ karma KUMĀRAS. 3,19. — 2〉 in Ordnung gekommen, — gebracht, geordnet; = bhūṣita AK. 3,4,17,107. H. an. 3,346. MED. ṣ. 34. Haare KUMĀRAS. 5,9. KUMĀRAS. 7,16. nepathya 36. — 3〉 bekannt AK. H. an. MED. HĀR. 224. prasìddhame̱vādhva̱ryurdàkṣi̱ṇena̱ prapàdyate TS. 6,5,3,4. NIR. 6,16. ˚bhās zur Erklärung von bhāṛjīka ? 4 (vgl. 21). YĀJÑ. 2,201. MAITRYUP. 6,10. KAṆ. 3,1,1. ŚRUT. 38. ŚRUT. 44. ŚĀK. 69,8, v. l. Spr. (II) 224. Spr. (II) 544. Spr. (II) 1406. Spr. (II) 6110. Spr. (II) 6138. Spr. (II) 7295. Spr. (II) 7522. KATHĀS. 6,49. KATHĀS. 33,90. KATHĀS. 39,29. PRAB. 51,5. ŚAṂK._zu_BṚH. ĀR. UP. S. 50. BṚH. ĀR. UP. S. 267. zu CHĀND. UP. S. 17. DHŪRTAS. 75,1. BHĀG. P. 6,4,30. PAÑCAT. 127,22. Schol. zu P. 1,1,9. P. 5,2,26. P. 6,3,26. P. 8,4,67. zu TS. PRĀT. 1,21. fg. TS. PRĀT. 2,47. TS. PRĀT. 13,14. fg. TS. PRĀT. 19,3. SĀY._zu_ṚV. 1,11,5. Inschr. in Journ. of the Am. Or. S. 6,505, Śl. 17. Journ. of the Am. Or. S. 6,543,11. SARVADARŚANAS. 9,2. SARVADARŚANAS. 20,21. SARVADARŚANAS. 93,4 (so v. a. in der gangbaren Bedeutung). SARVADARŚANAS. 178,11. svabhāva˚ SUŚR. 1,117,15. loka˚ KĀM. NĪTIS. 11,49. aṅgapura˚ DAŚAK. 82,3. PRAB. 23,11. ati˚ MBH. 9,1396. AK. 3,4,28,220. su˚ SĀH. D. 2,1. Davon nom. abstr. prasiddhatva n. SARVADARŚANAS. 135,7. SARVADARŚANAS. 140,6. — Vgl. prasiddhi. — saṃpra, partic. ˚siddha zubereitet: ghṛtaṃ pibetklītakasaṃprasiddham SUŚR. 2,108,19. — sam 1〉 gelingen, zu Stande kommen: yasyārabdhaṃ sarvameva saṃsidhyati PAÑCAT. 201,7. — 2〉 das höchste Ziel erreichen, glückselig werden: japyenaiva tu saṃsidhyedbrāhmaṇaḥ M. 2,87. BHĀG. P. 11,18,25. saṃsidhyasva MBH. 3,12025. — partic. saṃsiddha 1〉 zu Stande gekommen, in Erfüllung gegangen: karman R. GORR. 1,32,11. kārya R. GORR. 3,44,22. saṃsiddhārtha adj. R. GORR. 2,25,38. iṣṭa Verz. d. Oxf. H. 256,a,31. daivaṃ svabhāvasaṃsiddham R. GORR. 2,19,17. — 2〉 zu Theil geworden, erreicht, erlangt: phala Spr. (II) 2846. vārttā Lebensunterhalt VP. 1,6,32 = MĀRK. P. 49,75. — 3〉 zurechtgemacht, bereitet: parvatāntarasaṃsiddhe bahupādapasaṃvṛte . dhātusaṃrañjitaśile same HARIV. 11860. kāñcana Gold gemacht KATHĀS. 35,83. zubereitet (von Speisen): phalaniryūha˚ R. 2,91,66 (R. 2,100,64 GORR.). lavaṇodaka˚ HALĀY. 2,167. ukhā˚ HALĀY. 168. — 4〉 hergestellt, geheilt: auṣadha˚ KATHĀS. 40,69. ˚rūpa MBH. 1,3241. — 5〉 bereit zu (dat.): pretabhāvāya R. 4,21,32. — 6〉 fest entschlossen R. ed. Bomb. 2,40,8. — 7〉 befriedigt, zufriedengestellt R. 2,92,30. R. GORR. 1,61,4. — 8〉 geschickt, erfahren: mahāyuddheṣu MBH. 4,1183. — 9〉 der das höchste Ziel erreicht hat, der Vollkommenheit erlangt hat, glückselig MBH. 5,2982. MBH. 6,645. MBH. 13,3842. R. GORR. 2,70,16. BRAHMA-P. in LA. (III) 48,18. BHĀG. P. 1,19,36. BHĀG. P. 6,4,43. BHĀG. P. 6,16,50. yoga˚ BHAG. 4,38. anekajanma˚ BHAG. 6,45. tapaścaraṇa˚ R. 1,51,25 (R. 1,52,24 GORR.). jñānavijñāna˚ BHĀG. P. 11,19,3. — Vgl. saṃsiddhi, sāṃsiddhya.
Originaltext · Deutsch · Worttyp nicht bestimmt
1. √sidh , sédhati NAIGH. 2,14 (gatikarman). DHĀTUP. 3,10 (gatyām). 11 (śāstre māṅgalye ca). asedhīt VOP. 8,46. asedhiṣṭām, asaitsīt 47. asaiddhām 48. partic. siddha. scheuchen, treiben; vertreiben: dveṣàḥ ṚV. 1,34,11. ṚV. 1,157,4. rakṣā̀ṃsi ṚV. 79,12. ṚV. 8,49,20. ṚV. 6,44,9. te sèdhanti pa̱tho vṛkàm ṚV. 1,105,11. amī̀vāḥ ṚV. 8,35,16. ṚV. 9,71,8. ṚV. 10,76,4. KAUŚ. 97. vācā siddhāḥ Thiere PAÑCAV. BR. 10,3,13. api stuhyapi sedhāsmāṃstathyamuktam so v. a. du magst uns loben oder strafen BHAṬṬ. 8,92. — desid. vom caus. siṣedhayiṣati P. 8,3,61, Schol. — intens. seṣidhyate ebend. — anu intens. der Bahn entlang treiben, herleiten: u̱to sa mahya̱mindùbhi̱ḥ ṣaḍyu̱ktām̐ ànu̱seṣìdhat ṚV. 1,23,15. — apa wegtreiben, verjagen: ra̱kṣasàḥ ṚV. 1,35,10. ṚV. 6,47,21. dū̱rāddavī̀yo̱ apà sedha̱ śatrū̀n 29. dasyū̀n ṚV. 5,31,7. ṚV. 8,18,10. ṚV. 8,68,9. ṚV. 10,25,7. du̱ri̱tā ṚV. 9,82,2. AV. 8,2,7. ya̱ma̱dū̱tān 11. taṃ vṛ̱kṣā apà sedhanti chā̱yāṃ no̱ mopà gā iti AV. 5,19,9. saṃvatsaraṃ yavāhārastatpāpamapasedhati M. 11,198. abwehren, abhalten von (abl.): pṛṣṭhataḥ parānvīrān MBH. 6,541. nāgaṃ prabhinnaṃ girikūṭakalpamupatyakāṃ (so ed. Bomb.) haimavatīṃ carantam . daṇḍīva yūthādapasedhasi (so ed. Bomb., ed. Calc. und DRAUP. 5,5 ˚sedhase) tvam MBH. 3,15643. bhīmasenādapāsedhatsūtaputram MBH. 7,5805. MBH. 7,7397 (nach der Lesart der ed. Bomb.). — abhi, ˚ṣedhati P. 8,3,65, Schol. ˚sedhati (gatau) gāḥ P. 8,3,113, Schol. partic. ˚ṣiddha hergetrieben: vācābhiṣiddha upāvartate AIT. BR. 4,1. — desid. vom caus. ˚ṣiṣedhayiṣati P. 8,3,64, Schol. — ava abwehren, abhalten von (abl.) MBH. 7,7397 (apa˚ ed. Bomb.). — ā, partic. āsiddha verhaftet MIT. 2,3,a,4. MIT. 2,3,a,5. — caus. verhaften lassen ebend. 3. — Vgl. āseddhar fg. — vyā, partic. ˚siddha verboten, untersagt YĀJÑ. 2,261. — Vgl. vyāsedha. — ud bei Seite treiben: paśūn PAÑCAV. BR. 15,9,11. PAÑCAV. BR. 19,7,4. — Vgl. utsedha. — samud s. samutsedha. — upa abwehren, abhalten von (abl.): vārddhakṣatrirupāsedhatpravaṇādiva kuñjaraḥ MBH. 7,1748. es ist wohl ˚kṣatrirapāsedhat — kuñjaram zu lesen; vgl. MBH. 7,7397. — ni, ˚ṣedhati, nyaṣedhat VOP. 8,45. 1〉 vertreiben ṚV. 10,166,3. sā̱ta̱ghno de̱vān AV. 3,15,5. bhūtagaṇānnyaṣedhīt BHAṬṬ. 1,15. Jmd abwehren, abhalten, von Etwas (abl.) abzubringen suchen, es Jmd (acc.) verbieten: sa na nidheṣedyāvatkāmaṃ śaṃsetyevaṃ brūyāt AIT. BR. 6,33. kimarthaṃ dharmapālasya kiṃkarānno niṣedhatha BHĀG. P. 6,1,36. BHĀG. P. 6,17,12. niṣedhant HARIV. 946. HARIV. 15964 (niṣedhannidam st. niṣiddhannidam zu lesen; khaṇḍayan ninadan bruvan garjitaśabdenaiva teṣāṃ niṣedhaṃ cakāra NĪLAK.). KATHĀS. 31,41. nyaṣedhat BHĀG. P. 10,9,4. nyaṣedhan BHĀG. P. 7,10,61. niṣiṣedha RĀJA-TAR. 6,196. niṣiṣidhuḥ MBH. 1,279. niṣidhya RAGH. 5,18. KATHĀS. 16,19. KATHĀS. 22,217. RĀJA-TAR. 3,93. RĀJA-TAR. 3,281. RĀJA-TAR. 4,447. niṣeddhum R. GORR. 2,21,16. RAGH. 14,43. niṣidhyate ŚĀK. 101,19. fg. niṣidhyamāna MBH. 5,3457. BHĀG. P. 3,15,31. BHĀG. P. 4,2,19. nyaṣidhyata RĀJA-TAR. 4,601. nyaṣedhi RAGH. 2,4. Etwas abwehren: nyaṣedhatpāvakāstreṇa tat (astram) BHAṬṬ. 17,87. niṣiddha abgewehrt, abgehalten, dem man Etwas untersagt hat: kṣatraṃ vai viśo niṣeddhā niṣiddhā asan ŚAT. BR. 2,5,2,27. śatru RAGH. 18,1. rāmeṇa bahubhiḥ sāntvaiḥ R. 2,31,6. mātrā tapasaḥ KUMĀRAS. 1,26. RAGH. 13,32. M. 8,361. ŚĀK. 105,18, v. l. BHĀG. P. 7,8,49. PAÑCAT. 227,23. PAÑCAT. 243,7. vidhi˚ so v. a. der Vorschrift gehorchend PAÑCAR. 4,2,23. a˚ ŚĀK. CH. 140,7. niṣiddhavant abgewehrt habend KATHĀS. 10,191. — 2〉 Etwas verwehren, verbieten, untersagen, sich gegen Etwas erklären, Einspruch erheben; mit acc. der Sache: kasmādasya (sc. śāsanam) niṣedhatha BHĀG. P. 6,1,33. Comm. zu TS. PRĀT. 2,29. aniṣedhant KATHĀS. 121,82. nyaṣedhat BHĀG. P. 7,8,46. niṣiṣedha KATHĀS. 19,85. KATHĀS. 20,191. KATHĀS. 111,6. niṣedhiṣyati KULL._zu_M. 4,218. niṣidhya RĀJA-TAR. 3,79. niṣeddhum Comm. zu TS. PRĀT. 9,13. niṣidhyate SARVADARŚANAS. 110,8. Comm. zu TS. PRĀT. 1,4. TS. PRĀT. 1,14. TS. PRĀT. 1,59. TS. PRĀT. 2,25 u. s. w. nyaṣidhyata KATHĀS. 20,185. nyaṣedhi KATHĀS. 1,49. niṣiddha verwehrt, verboten, untersagt H. 859. YĀJÑ. 3,229. RAGH. 3,42. ŚĀK. CH. 118,5. Spr. (II) 3158. KATHĀS. 24,32. KATHĀS. 24,34. KATHĀS. 26,75. RĀJA-TAR. 5,56. Verz. d. Oxf. H. 85,b,23. fg. Verz. d. Oxf. H. 277,a,18 v. u. 281,b,40. BHĀG. P. 6,18,45. SARVADARŚANAS. 81,10. VEDĀNTAS. (Allah.) No. 6. VEDĀNTAS. (Allah.) No. 7. Comm. zu TS. PRĀT. 1,60. TS. PRĀT. 5,24. TS. PRĀT. 10,24. Schol. zu P. 1,1,59. P. 4,4,71. VOP. 26,220. a˚ BHĀG. P. 7,15,66. KULL._zu_M. 4,218. mit infin.: ṣaḍakṣarī mahāvidyā — niṣiddhā hariṇā pūrvaṃ vaktumeva hi PAÑCAR. 2,3,76. — Vgl. niṣiddhi, niṣeddhar fgg. — caus. 1〉 Jmd wehren, Jmd zurückhalten Spr. (II) 2985. candrastvāmatra hrada āgacchantaṃ niṣedhayati (so ist zu lesen) PAÑCAT. 160,24. fg. BHĀG. P. 6,1,32. — 2〉 Etwas verwehren, verbieten, untersagen PAÑCAT. 212,9. KULL._zu_M. 11,14. negiren WILSON, SĀṂKHYAK. S. 7. — nis verscheuchen: niṣkra̱vyādàṃ sedha VS. 1,17. ŚĀṄKH. ŚR. 16,18,20. fg. Hierher puruniḥṣidh Vieles abwehrend. — parā s. parāsedha in den Nachträgen. — pari, ˚ṣedhati Schol. zu P. 8,3,65. paryaṣedhat zu 63. aber ˚sedhati gāḥ (weil gatau) zu P. 8,3,113. dviṣo ghnanparisedhataḥ (= āgacchataḥ, sarvato gacchataḥ Comm.) BHAṬṬ. 9,88. — desid. ˚ṣiṣedhayiṣati P. 8,3,64, Schol. — pra vorwärts treiben: tābhyāṃ yuktvā prāsedhatsa udajayat PAÑCAV. BR. 14,3,13. gāvaù yu̱ktau mo ṣu pra sèdhī̱rmuhu̱rinmàmandhi fahre nicht zu ṚV. 10,27,20. med.: dhanuṣkeṇāniṣuṇā vrātyāḥ prasedhamānā yanti LĀṬY. 8,6,8. — prati 1〉 Jmd vertreiben, abwehren, abhalten, von Etwas (abl.) abzubringen suchen, Etwas Jmd (acc.) verbieten: rakṣā̀ṃsi ṚV. 8,23,13. MBH. 12,6581. pratiṣedhatsu cādharmāt M. 2,206. pāpakāt MBH. 10,182. śiṣyamakāryāt P. 8,3,113, Schol. pratyaṣedhat MBH. 4,162. MBH. 7,2383. MBH. 12,119. BHĀG. P. 4,4,30. BHĀG. P. 4,27,15. BHĀG. P. 7,1,36. BHĀG. P. 8,8,40. BHĀG. P. 8,21,15. med.: pratyaṣedhanta MBH. 5,3456. pratyaṣedhata BHĀG. P. 4,19,29. BHĀG. P. 9,7,16. ˚ṣiṣidhe MBH. 8,1738. ˚ṣidhya MBH. 3,310. MBH. 12,6392 (˚sidhya ed. Calc.). BHĀG. P. 6,10,21. ˚ṣeddhum MBH. 3,16734. R. 2,27,21 (R. 2,27,24 GORR.). ˚ṣidhyatām R. 4,31,38. ˚ṣiddha abgewehrt, abgehalten, dem man Etwas untersagt hat M. 8,361. M. 9,84. MBH. 1,715. MBH. 7,4607. R. GORR. 2,16,35. R. GORR. 2,23,11. R. GORR. 4,8,47. R. GORR. 4,16,14. R. GORR. 5,63,7. RAGH. 12,26. ŚĀK. 105,18.⫽print_change — 2〉 Etwas zurückhalten, unterdrücken: ˚ṣidhya māyām BHĀG. P. 4,7,26. Etwas verwehren, verbieten, untersagen, verneinen NIR. 1,2. visarjayati yadyeka ekaśca pratiṣedhati VARĀH. BṚH. S. 86,54. ŚAṂK._zu_BṚH. ĀR. UP. S. 39. pratyaṣedhīḥ (am Anfange mit der ed. Bomb. taṃ zu lesen) MBH. 14,249. yajñaṃ pratiṣetsyati MBH. 1,1634. MBH. 1,2065. ˚ṣidhya R. GORR. 2,82,4. DAŚAK. 191,2. ˚ṣeddhum SARVADARŚANAS. 105,13. Comm. zu TS. PRĀT. 8,8. pass. NIR. 2,14. ŚAṂK._zu_BṚH. ĀR. UP. S. 39. zu CHĀND. UP. S. 61. DAŚAK. 82,10. SARVADARŚANAS. 38,21. Comm. zu TS. PRĀT. 14,33, v. l. (˚te zu lesen). ˚ṣiddha unterlassen R. GORR. 2,125,16. ŚĀK. 182. verwehrt, untersagt, verboten, verneint KĀTY. ŚR. 1,6,8. KĀTY. ŚR. 25,5,11. anādiṣṭe pratiṣiddhe vā LĀṬY. 10,3,8. KAUŚ. 32. KAUŚ. 73. KAUŚ. 86. NIR. 2,14. M. 8,399. YĀJÑ. 2,260. MBH. 4,111. HARIV. 4723. R. 3,13,25. SUŚR. 1,35,20. RAGH. 8,23. RAGH. 9,74. ŚĀK. 78,15. VARĀH. BṚH. S. 79,5. MĀRK. P. 15,41. BHĀG. P. 1,3,33. BHĀG. P. 3,32,16. BHĀG. P. 5,26,3. KĀŚ._zu_P. 4,4,71. Schol. zu P. 6,3,42. SARVADARŚANAS. 115,14. SARVADARŚANAS. 168,14. Comm. zu TS. PRĀT. 1,4. verneint so v. a. mit einer Negation versehen AV. PRĀT. 4,56. P. 8,1,44. gaṇa grāhyādi zu P. 3,1,134. ˚ṣiddhavant der Etwas verwehrt —, untersagt hat RĀJA-TAR. 1,114. — Vgl. pratiṣeddhar fgg. — caus. 1〉 abwehren, abhalten, abweisen: amātyān ĀŚV. GṚHY. 4,8,33. nahyetām — śapantīṃ pratyaṣedhayat MBH. 1,1594. MBH. 2,1787. MBH. 4,468 (pratyaṣe˚ mit der ed. Bomb. zu lesen). HARIV. 946. HARIV. 14247. R. 2,96,42 (R. 2,105,41 GORR.). R. 4,9,63. astrāṇi MBH. 5,7171. mṛtyuśca pratiṣedhitaḥ R. 5,78,14. — 2〉 Etwas verwehren, untersagen, verbieten: mārgaṃ vātasya HARIV. 10443. vidhāvapratiṣedhite MBH. 12,350. Comm. zu TS. PRĀT. 13,3. negiren SARVADARŚANAS. 8,19. — viprati, partic. ˚ṣiddha 1〉 verwehrt, untersagt KĀTY. ŚR. 4,3,19. MBH. 5,4489. — 2〉 entgegengesetzt, widersprechend NIR. 1,15. P. 2,4,13. UTTARAR. 108,3 (146,7). ŚAṂK._zu_BṚH. ĀR. UP. S. 38. año (abl.) vuñ vipratiṣiddham so v. a. vipratiṣedhāt Vārtt. 2 zu P. 4,2,39. pūrva˚ (vgl. pūrvavipratiṣedha unter vipratiṣedha 2) Vārtt. 2 zu P. 2,4,12. P. 2,4,1_zu_P. 2,4,85. P. 2,4,2_zu_P. 4,2,39. P. 4,2,1_zu_P. 5,1,2. — saṃprati Jmd abhalten: tathaiva suhṛdaṃ prājñaṃ kurvāṇaṃ karma pāpakam . prājñāḥ saṃpratiṣedhanti yathāśakti punaḥ punaḥ .. MBH. 10,184. — vi, gaṅgāṃ visedhati (gatau) P. 8,3,113, Schol. VOP. 8,45.
Böhtlingk 1879 Verbalwurzel
Originaltext · Deutsch · Verbalwurzel
1. √sidh , sédhati (gatikarman, śāstre māṅgalye ca) — 1〉 scheuchen, treiben; vertreiben. siddha verscheucht. — 2〉 loben oder strafen BHAṬṬ. — *Desid. vom Caus. siṣedhayiṣati. — *Intens. seṣidhyate. Vgl. anu. — Mit anu Intens. (anuséṣidhat) der Bahn entlang treiben, herleiten. — Mit apa — 1〉 wegtreiben, verjagen. — 2〉 abwehren, abhalten, — von. (Abl.). v. l. auch Med. — Mit abhi, ˚ṣiddha hergetrieben. — *Desid. vom Caus. abhiṣiṣaṣedhayiṣati. — Mit ava abwehren, — abhalten von (Abl.) v. l. apa. — Mit ā — 1〉 antreiben Comm. zu LĀṬY. 8,6,3. — 2〉 āsiddha verhaftet Chr. 213,29. Chr. 30,33. — Caus. āsedhayati — 1〉 verhaften lassen Chr. 213,27. — 2〉 anheften BĀLAR. 208,13. — Mit vyā — 1〉 Jmd abhalten, abwehren ŚIŚ. 12,43. — 2〉 vyāsiddha verboten, untersagt. — Mit ud bei Seite treiben. — Mit samud in samutsedha. — Mit upa abwehren, — abhalten von (Abl.) MBH. 7,42,8. Richtige upa MBH.ed.Vardh. 7,41,8. — Mit ni — 1〉 vertreiben. — 2〉 Jmd abwehren, abhalten, abzubringen suchen von Etwas (Abl.), es Jmd (Acc.) verbieten. niṣiddha abgewehrt, abgehalten, dem man Etwas untersagt hat. niṣiddhavant abgewehrt habend. — 3〉 Etwas abwehren BHAṬṬ. — 4〉 Etwas verwehren, verbieten, untersagen, sich gegen Etwas erklären, Einspruch erheben; mit Acc. der Sache. niṣiddha verwehrt, verboten, untersagt, verboten zu (Infin.). — 5〉 *Etwas verwehren, nicht aufkommen lassen, so v. a. übertreiben (sadṛśye) Chr. 251,8. — Caus. niṣedhayati — 1〉 Jmd wehren, Jmd zurückhalten PAÑCAD. — 2〉 Etwas verwehren, verbieten, untersagen, negiren. — Mit nis verscheuchen. — Mit parā in parāsedha. — Mit *pari. ˚ṣedhati und ˚sedhati (dieses in der Bed. umherschwirren) BHAṬṬ. — *Desid. vom Caus. pariṣiṣedhayiṣati. — Mit pra Act. Med. vorwärts treiben. — Mit prati (˚ṣedhati) — 1〉 vertreiben. — 2〉 Jmd abwehren, abhalten, abzubringen suchen von Etwas (Abl.), es Jmd (Acc.) verbieten, dem man Etwas untersagt hat. — 3〉 Etwas zurückhalten, unterdrücken. pratiṣiddha unterlassen. — 4〉 Etwas verwehren, [Page7-134-b] untersagen, verneinen ĀPAST. 1,8,20. pratiṣiddha verwehrt, untersagt, verboten, verneint GAUT. 3,30. 5,2. 12,27. 19,2. 22,33. 25,7. 8. ĀPAST. 1,21,14. 26,7. verneint, so v. a. mit einer Negation versehen. pratiṣiddhavant Etwas verwehrt —, untersagt habend. — Caus. (pratiṣedhayati) — 1〉 abwehren, abhalten, abweisen. — 2〉 Etwas verwehren, untersagen, verbieten (ĀPAST. 1,28,3), negiren. — Mit viprati, ˚ṣiddha — 1〉 verwehrt, untersagt ĀPAST. 1,13,20. 2,14,19. 21,13. — 2〉 entgegengesetzt, widersprechend ĀPAST. 2,8,12. ˚m Adv. = vipratiṣedhena (año vuñ so v. a. bei dem Conflicte dieser beiden siegt vuñ über añ), pūrvavirpatiṣiddham = ˚ṣedhena (s. pūrvavipratiṣedha Nachtr. 5). — Mit saṃprati Jmd abhalten. — Mit *vi (˚sedhati) sich hinbegeben zu (Acc.).
Originaltext · Deutsch · Verbalwurzel
2. √sidh , sídhyati (metrisch oder ungenau auch Med.) — 1〉 Zum Ziele kommen, treffen; mit Loc. — 2〉 frommen, fruchten, Erfolg haben, gelingen, in Erfüllung gehen, zu Stande kommen. — 3〉 entstehen. — 4〉 gültig sein. — 5〉 Jmd (Gen.). zu Theil werden. — 6〉 in Ordnung kommen, geheilt werden. — 7〉 sich aus Etwas ergeben, folgen, sich als richtig erweisen, bewiesen sein. — 8〉 sich in Jmds (Gen.) Willen fügen, nachgeben. — 9〉 sein Ziel erreichen, Erfolg haben (von Personen). — 10〉 das höchste Ziel erreichen, vollkommen —, glückselig werden. — 11〉 siddha — a〉 getroffen (das Ziel). — b〉 erfolgt, gelungen, zu Stande gekommen, erreicht, vollbracht, in Erfüllung gegangen. — c〉 eingegangen (von Geldern). — d〉 verfertigt, zubereitet, fertig gemacht, gekocht u. s. w. — e〉 gültig in asiddha. — f〉 zu Theil geworden. — g〉 eigenthümlich, eigen. — h〉 unvergänglich, unveränderlich. — i〉 in Ordnung gekommen, geheilt. — k〉 aus Etwas sich ergebend, — folgend, feststehend, sich als richtig erweisend, erwiesen, bewiesen. — l〉 feststehend, so v. a. bekannt, — in (im Comp. vorangehend). ˚tara bekannter, berühmter. — m〉 wirksam, Zauberkraft besitzend, wunderkräftig (vom leblosen Gegenständen) CARAKA. 6,1. 9. 12. ˚tama Chr. 1,3. — n〉 zu Willen seiend, zu Jmds (Gen.). Verfügung stehend (insbes. von Geistern und andern Zaubermitteln). — o〉 der sein Ziel erreicht hat. — p〉 der das höchste Ziel erreicht hat, zur Vollkommenheit gelangt, Meister geworden in Etwas (Dat. oder im Comp. vorangehend). — q〉 vollkommen geworden, so v. a. in den Besitz übernatürlicher Kräfte gelangt, den Naturgesetzen nicht mehr unterworfen. — r〉 f. siddhā am Ende von Hetärennamen. — *Caus. [Page7-134-c] sedhayati Jmds Wissen an den Tag legen. — Mit anu — 1〉 in Erfüllung gehen KĀRAṆḌ. 60,2. 85,15. Med. (!) Chr. 48,8. — 2〉 ˚siddha allmählich zu Stande gekommen. — Mit abhi (˚sidhyati) — 1〉 gelingen, zu Stande kommen. — 2〉 erlangen, erreichen, gewinnen. — Mit upa, ˚siddha zubereitet, fertig (Speise) GOBH. 1,9,4. zubereitet mit (im Comp. vorangehend) CARAKA. 6,10. fg. śabdopasiddha wohl so v. a. durch Zureden schmackhaft gemacht (von Ekel erregenden Speisen) 8. — Mit pra — 1〉 gelingen, erfolgen, zu Stande kommen. Auch Med. — 2〉 sich ergeben, seine Erklärung finden. — 3〉 prásiddha — a〉 zu Stande gekommen in aprasiddha. — b〉 in Ordnung gekommen, — gebraucht, geordnet. — c〉 bekannt. — Mit saṃpra, ˚siddha zubereitet. — Mit sam — 1〉 gelingen, zu Stande kommen. — 2〉 das höchste Ziel erreichen, glückselig werden. — 3〉 saṃsiddha — a〉 zu Stande gekommen, in Erfüllung gegangen. — b〉 zu Theil geworden, erreicht, erlangt. — c〉 zurechtgemacht, bereitet, zubereitet (von Speisen), gemacht. — d〉 hergestellt, geheilt. — e〉 bereit zu (Dat.) — f〉 fest entschlossen. — g〉 befriedigt, zufriedengestellt. — h〉 geschickt —, erfahren in (Loc.). — i〉 der das höchste Ziel erreicht hat, der Vollkommenheit erlangt hat, glückselig.
Whitney Roots 1885 Verbalwurzel
Originaltext · Englisch · Verbalwurzel
sidh [1] — repel
Originaltext · Englisch · Verbalwurzel
sidh [2] — succeed
Apte 1890 Verbalwurzel
Originaltext · Englisch · Verbalwurzel
sidh I. 4 P. (sidhyati, siṣedha, asidhat, setsyati, seddhuṃ, siddha; caus. sādhayati or sedhayati; desid. siṣitsati) 1 To be accomplished or fulfilled; yatne kṛte yadi na sidhyati ko'tra doṣaḥ H. Pr. 31; udyamena hi sidhyaṃti kāryāṇi na manorathaiḥ H. Pr. 36; Pt. 15. 8. 2 To be successful, succeed; sidhyaṃti karmasu mahatsvapi yanniyojyāḥ Ś. 7. 4. 3 To reach, hit, fall true on; utkarṣaḥ sa ca dhanvināṃ yadiṣavaḥ sidhyaṃti lakṣye cale Ś. 2. 5. 4 To attain one's object. 5 To be proved or established, to become valid; yadi vacanamāveṇaivādhipatyaṃ sidhyati H. 3. 6 To be settled or adjudicated. 7 To be thoroughly prepared or cooked. 8 To be won or conquered. Pt. 2. 36. II. 1 P. (sedhati, siddha; the s of sidh is generally changed to ṣ after a preposition ending in i or u) 1 To go. 2 To ward or drive off. 3 To restrain, hinder, prevent. 4 To interdict, prohibit. 5 To ordain, command, instruct. 6 To turn out well or auspiciously.
Cappeller 1887 Verb
Originaltext · Deutsch · Verb
sidh, sédhati, ˚te scheuchen, vertreiben. p. p. siddha. Caus. sedhayati (—˚). apa wegtreiben, verjagen, abwehren. ā, p. p. āsiddha verhaftet; Caus. verhaften lassen (j.). ni (ṣedhati) hemmen, ver- [Page497-2] -hindern, verbieten, verwehren, verneinen. Caus. abhalten, abweisen. verbieten, verneinen. viprati, p. p. ˚ṣiddha verwehrt, entgegesetzt, wieder- sprechend; n. adv.
Originaltext · Deutsch · Verb
2. sidh, sídhati(˚te) zum Ziele gelangen, Erfolg haben, glücklich o. vollkommen werden; gelingen, zustande kommen, sich ergeben, giltig, richtig, bewiesen sein p. p. siddha erreicht, getroffen, erfolgt, gelungt, vollbracht, fertig, zu Teil geworden, zur Verfügung stehend, erwiesen, bekannt; s. auch bes. pra gelingen, zustande kommen, sich ergeben o. herausstellen. p. p. prásiddha gelungen, vollendet, fertig; bekannt. sam gelingen, glückselig werden. p. p. saṃsiddha gelungen, zustande gekommen, erlangt; fertig, vollkommen, glückselig, geschlickt in (Loc.).
Burnouf 1866 Verbalwurzel
Originaltext · Französisch · Verbalwurzel
*sidh sidh. sidhyāmi 4; p. siṣedha; f1. seddhāsmi; f2. setsyāmi; a2. asidham; pp. siddha. S'achever; réussir: puruṣakāreṇa vinā daivaṃ na sidhyati le destin ne peut s'accomplir sans l'action de l'homme. Devenir parfait, devenir heureux. Avoir de la valeur, être ratifié; samakṣadarśanāt sākṣyaṃ sidhyati le témoignage du témoin oculaire a de la valeur.
Originaltext · Französisch · Verbalwurzel
*sidh sidh. sedhāmi 1; etc.; a1. asaitsam et asedhiṣam. Ecarter, repousser: agnī rakṣāṃsi sedhati Agni éloigne les Rakṣas, Vd. Enseigner, instruire (?). Agir sous de bons auspices (?). Aller.
Abgeleitete Wörter
Quelltextfundstellen (216)
DYS 36 Fundstellen
DYS 39–42: Praxis zählt 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
DYS 43–49: Falsche Yogis 4 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
Weitere 17 Quelltextseiten
DYS 150–153*3: Vajrolī: Geheimlehre 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
DYS 168–179*1: Vajrolī für die Yoginī 4 Fundstellen
Direkt belegt
Über Ableitungen belegt
GoS 3 Fundstellen
HP 48 Fundstellen
Weitere 25 Quelltextseiten
HP 2.72-2.78: Kevala-Kumbhaka 3 Fundstellen
Direkt belegt
Über Ableitungen belegt
-
HP 2.73 Segment 13
HP 2.79-2.80: Haṭha-Siddhi 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
HP 3.19-3.25: Mahābandha 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
HP 3.33-3.48*1: Khecarī und Soma 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
HP 3.79-3.86*1: Vajrolī 2 Fundstellen
Direkt belegt
-
HP 3.86*1 Segment 9
Über Ableitungen belegt
-
HP 3.80 Segment 14
HP 3.87-3.93*7: Sahajolī und Amarolī 3 Fundstellen
Direkt belegt
-
HP 3.93*1 Segment 6
Über Ableitungen belegt
HP 3.94-3.102*1: Śakti-Cālana 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
HP 3.101 Segment 6
-
HP 3.101*1 Segment 11
HP 3.103-3.107*2: Mudrā-Abschluss 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
HTK 6 Fundstellen
HTK 10.0*1–5: Sītkā, Śītalī und Sūryabheda 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
HTK 10.34*2–38*1: Asvaṅgaśṛṅkhalā und Kumbhāntaraśṛṅkhalā 1 Fundstelle
Über Ableitungen belegt
-
HTK 10.37 Segment 32
HTK 10.39*2–41: Merucālaka: Ameru und Meru 1 Fundstelle
Über Ableitungen belegt
-
HTK 10.40 Segment 22
HTK 10.44–46*1: Ekameru, Dvimeru und Trimeru 1 Fundstelle
Über Ableitungen belegt
-
HTK 10.46 Segment 12
PJH 1 Fundstelle
PJH 1-2: Beschreibung des universellen oder göttlichen Bewusstseins 1 Fundstelle
Über Ableitungen belegt
-
PJH 1 Segment 4
PYS 6 Fundstellen
PYS 2.40–45: Vollendete Niyama 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 112 Fundstellen
SiSa 3.11-3.16: Guru und Śraddhā 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 3.17-3.20: Praxisbeginn 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 3.34-3.38: Förderliche Mittel 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
Weitere 41 Quelltextseiten
SiSa 3.39-3.40: Kumbhaka-Kraft 2 Fundstellen
Direkt belegt
SiSa 3.41-3.48: Atemkraft und Hindernisse 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 3.51-3.54: Prāṇāyāma-Siddhis 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 3.84-3.87: Siddhāsana 5 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 3.92-3.94: Ugrāsana 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.9-4.20: Yonimudrā-Geheimnis 5 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.26-4.30: Mahāmudrā-Praxis 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.43-4.50: Mahāvedha 5 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.51-4.59: Khecarīmudrā 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.60-4.63: Jālandharabandha 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.64-4.68: Mūlabandha 3 Fundstellen
Direkt belegt
SiSa 4.72-4.77: Uḍḍyānabandha 2 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 4.74 Segment 16
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 4.76 Segment 3
SiSa 4.81-4.90: Bindu-Bewahrung 3 Fundstellen
Direkt belegt
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 4.85 Segment 6
SiSa 4.91-4.94: Vajrolī-Siddhi 3 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 4.93 Segment 13
Über Ableitungen belegt
SiSa 4.101-4.104: Bindu-Siddhi 4 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 4.104 Segment 1
-
SiSa 4.104 Segment 7
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 4.102 Segment 9
-
SiSa 4.102 Segment 13
SiSa 4.105-4.111: Śakticālana 5 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 4.111 Segment 12
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 4.107 Segment 13
-
SiSa 4.108 Segment 11
-
SiSa 4.110 Segment 5
-
SiSa 4.111 Segment 13
SiSa 5.48-5.71: Innere Meditation 7 Fundstellen
Direkt belegt
Über Ableitungen belegt
SiSa 5.90-5.93: Mūlādhāra-Wirkungen 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
SiSa 5.94-5.101: Mūlādhāra-Siddhis 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.99 Segment 12
-
SiSa 5.100 Segment 6
-
SiSa 5.101 Segment 11
SiSa 5.102-5.107: Svādhiṣṭhāna 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.103 Segment 12
-
SiSa 5.106 Segment 13
SiSa 5.108-5.112: Maṇipūra 3 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.109 Segment 2
-
SiSa 5.110 Segment 10
-
SiSa 5.112 Segment 4
SiSa 5.113-5.120: Anāhata 4 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.115 Segment 9
-
SiSa 5.118 Segment 1
-
SiSa 5.118 Segment 11
-
SiSa 5.119 Segment 11
SiSa 5.128-5.131: Ājñā 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.128 Segment 15
-
SiSa 5.130 Segment 11
SiSa 5.182-5.190: Sahasrāra-Mond 4 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 5.190 Segment 4
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.183 Segment 12
-
SiSa 5.189 Segment 3
-
SiSa 5.190 Segment 22
SiSa 5.191-5.207: Kailāsa und Mahāśūnya 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.202 Segment 15
-
SiSa 5.203 Segment 12
SiSa 5.208-5.222: Rājayoga 2 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 5.222 Segment 11
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.211 Segment 4
SiSa 5.223-5.233: Praxis im Leben 2 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.229 Segment 10
-
SiSa 5.233 Segment 6
SiSa 5.234-5.252: Tripurā-Mantra 3 Fundstellen
Direkt belegt
-
SiSa 5.241 Segment 16
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.236 Segment 15
-
SiSa 5.246 Segment 10
SiSa 5.253-5.260: Haushalter-Abschluss 5 Fundstellen
Über Ableitungen belegt
-
SiSa 5.254 Segment 6
-
SiSa 5.255 Segment 10
-
SiSa 5.257 Segment 3
-
SiSa 5.259 Segment 3
-
SiSa 5.260 Segment 14
SS 4 Fundstellen
Mit AYI Free weitermachen
Bildquelle: AYI Archiv.